MADEN (ELAZIĞ) ÇEVRESİNDE DRENAJ JEOKİMYASI

Abstract

Yüksek Lisans Tezi MADEN (ELAZIĞ) ÇEVRESİNDE DRENAJ JEOKİMYASI Güllü KIRAT Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Jeoloji Mühendisliği Anabilim Dalı 2004, Sayfa : 89 İnceleme alanı, Elazığ ilinin yaklaşık 75 km güneydoğusunda Elazığ'ın Maden ilçesi sınırları içerisinde yer almaktadır. İlçe merkezinin yaklaşık 1 km güneybatısında bulunan Maden Anayatak'ta Jura - Alt Kretase yaşlı Guleman Grubu ve Orta Eosen yaşlı Maden Karmaşığı olmak üzere iki birim yüzey lemektedir. Guleman Grubu serpantinit ve gabrolarla, Maden Karmaşığı ise diyabaz ve karbonatlı çamurtaşlanyla temsil edilmektedir. Anayatak cevherleşmesi Maden Karmaşığı' na ait diyabazlar içerisinde mercekler şeklinde gelişmiş ve üstten itibaren masif, ağsı - saçınımlı ve saçınımlı cevher en altta ise manyetit kütlesinden oluşmuştur. Maden Anayatak'ta ekonomik olarak yararlanılan bakır taşıyıcı tek mineral kalkopirittir. Kalkopirite değişik oranlarda pirit, manyetit, pirotin kromit, hematit, pentlandit, kübanit, markazit, sfalerit ve limonit eşlik etmektedir. Maden Çayı ve çevresinde kirliliğin etkisini belirlemek ve jeokimyasal arama ön çalışması yapmak amacıyla dere sedimenti ve su örneklemeleri yapılmıştır. Dere sedimentlerinde elementlerin kum örneklerinin ince fraksiyonunda yoğunlaştığı belirlenmiştir. Ayrıca element dağılımının daha çok erezyona bağlı olduğu bulunmuştur. Maden Çayı boyunca element dağılım profilleri incelendiğinde, Maden Bakır İşletmesi flatasyon katı atıklarının döküldüğü alanda hem su örneklerinde hem de dere sedimentlerinde bir artış gözlenmektedir. Bu da bölgede kimyasal bir kirliliğe neden olmuştur. Ayrıca bazı su örneklerinin bakteriyolojik analizleri Maden Çayı'nın bakteriyolojik açıdan da kirli olduğunu göstermektedir. Anahtar Kelimeler: Çevre kirliliği, dere sedimenti, cevher kirliliği, su kimyası, Maden Elazığ.