DİYARBAKIR'DA GÖSTERİŞÇİ TÜKETİM DAVRANIŞ KALIPLARI VE EĞİLİMLERİ

Abstract

Gösterişçi tüketim, tarihin eski dönemlerinden başlayarak günümüze kadar varlığını sürdüren sosyokültürel ve iktisadi bir davranış kalıbıdır. Geleneksel ve modern toplumların ortak bir olgusu olan gösterişçi tüketimin Diyarbakır'da yaygın olduğu düşünülmektedir. Zira Diyarbakır hem geleneksel kolektivist kültürün hem de modern bireysellik kültürünün senkronize deneyimlendiği kentsel mekânlardan biridir. Bu iki özelliği bir arada barındıran ender kentlerden olması, her iki kültürel kodun etkileşimini ve ilişkiselliğini ortaya koyma bakımından önemli bir mekân olma özelliğini de öne çıkarmaktadır. Bu çalışma Diyarbakır kent merkezinde yapılan nitel bir alan araştırmasına dayanmaktadır. Derinlemesine mülakatlar yapılmak suretiyle gösterişçi tüketimin sosyal, kültürel, ekonomik ve dini değişkenler bağlamında yerel dinamiklerine daha derinlemesine nüfuz edilmeye ve böylece evrensel bir olgu olan gösterişin yerel biçimselliği irdelenmeye çalışılmıştır. Yapılan saha çalışmasında, maddi ve maddi olmayan birçok gösteriş biçim ve davranış kalıbının olduğu, bunda geleneksel ve modern kodların her ikisinin de etkili olduğu, gelişen ekonomik standartlar ile medya ve kitle iletişim araçlarının oluşturduğu farkındalık kültürünün de bu dinamiklere görece uygun zemini hazırladığı gözlenmiştir