İLK DÖNEM ABBÂSÎ-BİZANS İLİŞKİLERİ' (SOSYO-KÜLTÜREL AÇIDAN)

Abstract

İslâmiyetin zuhurundan itibaren başta Hz. Peygamber olmak üzere onun ardından gelen diğer liderler, komşu devletleri İslâm'a davet etmek ve barış antlaşması yapmak üzere elçiler görevlendirdiler. Özellikle Hz. Peygamber, liyakatli ve muktedir kişiler arasından seçtiği elçiler sayesinde önemli diplomatik faaliyetler yürüttü. Hz. Peygamberden sonra Raşit Halifeler ve nihayet Emevîlerde bu geleneği sürdürdüler. Emevîlerin ardından yönetimi devralan Abbâsîler ise özellikle Bizans İmparatorluğu ile diplomatik münasebetler tesis ederek; siyasi, sosyal, ticari, ekonomik ve kültürel alanlarda da birçok faaliyet yürüttüler. İslâm dünyasına miladî 750'den 1258'e kadar egemen olan Abbâsî devleti, İslâm devletinin sınırlarını genişleterek birçok yeri fethetmiş ve bu kapsamda pek çok Bizans şehrini de topraklarına katmıştı. Böylece Müslümanlar, doğrudan Bizans kültür ve medeniyeti ile tanışma fırsatı buldular. Bununla birlikte, karşılıklı gidip gelen elçilik heyetleri ve liderlerin bizzat yürüttüğü tercüme faaliyetleri sayesinde, Bizans kültürü ile İslâm kültürü kısa sürede birbirinden etkilendiler. Öyle ki Bizanslılar ile Anadolu'da yapılan mücadeleler, Arap ve Bizans destanlarında dahi yerini aldı. Bizde çalışmamızda; farklı dünyalara mensup her iki devletin birbiri üzerindeki tesirlerini mümkün olduğunca ortaya koymaya ve değerlendirmeye gayret ettik.

Since the emergence of Islam, Islamic leaders have been accepted as political and have spread their religious beliefs. Hz. Muhammad carried out diplomatic activities with letters of invitation. Indeed, after the Prophet, the Rashid Caliphs and the Umayyad lasted this tradition. The Abbasîd state, which was founded on their foundations, carried out many activities in the fields of political, social, commercial and economic culture. The Abbasîd period, which dates back to the Islamic world from 750 to 1258, begins with the passing of the Caliph Abu al-Abbas. With the expansion of the borders of the Islamic state with the dynasty's taking the Islamic leadership, many cities were conquered. Muslims captured many Byzantine cities. Byzantium and Muslims directly contacted Byzantine culture and civilization. Wars can be considered the most effective means of fusing cultures. As a matter of fact, it happened. Translation activities were spread by the ambassadors in the Islamic country of Byzantine Culture. Again, the Byzantine Islamic culture and civilization was influenced by the Byzantines. The struggles with Byzantium in Anatolia took place even in the Arab and Byzantine epics. These epics are important in showing how they affect both communities. Abbasîd and Byzantine states interacted in every field. In this context, Abbasî-Byzantine influence was included in the study.