HİSTEROSALPİNGOGRAFİ İŞLEMİNİN OVER ÜZERİNE OLAN ZARARLI ETKİLERİNİ ÖNLEMEDE AMİFOSTİN'İN ETKİNLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI

Abstract

Bu çalışma, Histerosalpingografi (HSG) işleminin over üzerine olan erken ve geç dönem zararlı etkilerini ortaya koyma ve oluşan zararlı etkileri önlemede antioksidan, sitoprotektif ve radyoprotektif bir ajan olan amifostinin etkinliğinin incelenmesi amacıyla yapıldı. Çalışma, 40 adet erişkin dişi Winstar Albino cinsi rat rastgele, prospektif, tek kör olarak Kontrol grubu, Radyasyon grubu, HSG grubu ve Amifostin grubu şeklinde 4 gruba ayrıldı. Her gruptaki 10 ratın yarısı rastgele seçilerek erken dönem etkilerini araştırmak üzere 3 saat sonra, diğer yarısı ise 1 ay sonra batınları açılarak overleri çıkarıldı. Her ratın overinin birinde histolojik ve immünohistokimyasal inceleme ve prolifere hücre çekirdek antijeni (PCNA) aktivitesi, diğer over dokusunda malondialdehit (MDA), Total Oksidan Seviye (TOS), Total Antioksidan Kapasite (TAK), Nitrik Oksit (NO), Tümör Nekrotizan Faktör-alfa (TNF-?) çalışıldı. Alınan intrakardiak kan örneklerinde Antimüllerian Hormon (AMH) düzeyleri ölçüldü. Oksidatif stres göstergesi olan parametrelerin (MDA, TOS, NO) tamamında 3. saatte gruplar arasında anlamlı fark izlenmezken, 1. ayda over dokusunda radyasyon ve HSG gruplarında kontrol grubuna göre anlamlı yükseklik izlendi (p<0,05). Bununla birlikte amifostin grubunda oksidatif stres bulguları belirgin olarak daha düşük izlendi. AMH değerleri açısından gruplar arasında anlamlı farklılık izlenmedi. Radyasyon ve HSG gruplarında histolojik olarak germinal epitel dejenerasyonu ve apoptozis anlamlı olarak artmış iken, PCNA immünreaktivitesi tüm gruplarda benzerdi. Amifostin grubunda germinal epitel dejenerasyonu ve apoptozis ise anlamlı olarak azalmıştı. Sonuç olarak bizim çalışmamız gösterdi ki, amifostin uygulaması radyasyon ve HSG işlemine bağlı olarak gelişen oksidatif hasarı onarmada etkili bir ajandır. Anahtar Kelimeler: Histerosalpingografi, amifostin, oksidatif hasar, overThis study is conducted to examine the harmful effects of Hysterosalpingography (HSG) on ovary in early and late period and investigate the effects of amifostine, an antioxidant, cytoprotective and radioprotective substance to inhibit its harmful effects. In the study, 40 adult female Winstar albino genus rats were divided into 4 groups as control group, radiation group, HSG group and Amifostine group in a randomized, prospective and single blind manner. Ten rats in each group were again randomly divided into two groups. Both ovaries of each rat were removed after 3 hours to determine early effects and in the rest the ovaries were removed one month after the prosedures to determine late effects. One of ovary in each rat were used for histologic, immunohistochemical examination and to determine proliferated cell nuclear antigen (PCNA) immunreactivity, other ovaries were used to determine levels of Malondialdehyde (MDA), Total Oxidant Status (TOS), Total Antioxidant Capacity (TAC), Nitric Oxide (NO), Tumor Necrotizing Factor-alpha (TNF-?). İntracardiac blood samples were used to determine Antimullerian Hormone (AMH) levels. No statistically difference was found between the groups in respect to parameters showing oxidative stress (MDA, TOS, NO) at the third hour of examination but these parameters were significantly higher among radiation and HSG groups when compared to control group at the end of firsth month (p <0.05). However evidence of oxidative stress were found to be lower in amifostine group. There was no statistically significant difference between the groups in terms of AMH levels. While histologic examination revealed that germinal epithelial degeneration and apoptosis were prominent in HSG and radiation group, there was no differance between the the control and other groups in term of PCNA. Germinal epithelial degeneration and apoptosis were lower in statistically significant amount in the amifostine group. As a result, our study demanstrated that amifostine is an effective subtance in reducing oxidative damage to HSG procedure and radiation. Keywords: histerosalpingography, amifostine, oxidative damage, ovary