Tropikal tayleriyozisli sığırlarda hemoliz üzerine araştırmalar

Abstract

Bu çalışmada tropikal tayleriyozisli sığırlarda aneminin oluşumunda etkili olan hemolizin tipinin ve şiddetinin belirlenmesi amaçlandı. Araştırmada, 10 adet sağlıklı ve 30 adet Theileria annulata ile enfekte olduğu belirlenen toplam 40 adet kültür ırkı ve bunların melezleri olan sığırlar kullanıldı. Hasta hayvanlar aneminin derecesine göre hafif, orta ve şiddetli derecede anemili olmak üzere 3 eşit gruba ayrıldı. Eritrosit sayısı, hemoglobin miktarı, hematokrit değer, total lökosit ve retikülosit sayıları belirlendi. Serumda total bilirubin, indirekt bilirubin düzeyleri ile AST ve LDH aktiviteleri ölçüldü. Serum amiloid A ve haptoglobin analizleri de yapıldı. İdrarın fiziki muayenesi ve kantitatif analizleri belirlendi. Ayrıca idrar sedimentinin bir karanlık saha mikroskobu ile leptospira yönünden muayenesi yapıldı. Çalışma hayvanlarının klinik (vücut sıcaklığı, kalp ve solunum frekansı ile rumen hareketleri), hematolojik (eritrosit sayısı, hemoglobin miktarı, hematokrit değer ve total lökosit sayısı) ve biyokimyasal (total ve indirekt bilirubin, LDH ve AST ile serum amiloid A ve haptoglobin düzeyleri) parametreleri açısından gruplar arası önemli farklılıklar belirlendi. Retikülosit sayılarının orta ve şiddetli derecede anemi gruplarında istatistiksel açıdan önemli olmasa da arttığı gözlendi. Hastaların hiç birinde hemoglobinüri görülmedi. Sonuç olarak, T. annulata’nın neden olduğu tropikal tayleriyoziste oluşan aneminin patogenezinde rolü olan hemolizin ekstravasküler tipte olduğu ve hastalığın ilerlemesiyle şiddetinin arttığı kanısına varılmıştır.