HAZAR GÖLÜNE DÖKÜLEN BEHRİMAZ ÇAYININ FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLERİ

Abstract

Yüksek Lisans Tezi HAZAR GOLU'NE DÖKÜLEN BEHRIMAZ ÇAYFNIN FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLERİ Memet VAROL Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Su Ürünleri Temel Bilimler Anabilim Dalı 2004, Sayfa : 109 Bu çalışmada, Hazar Gölü'ne boşalan akarsular içerisinde göle en fazla su ve sediment taşıyan Behrimaz Çayı'nın fiziksel ve kimyasal özellikleri ile birlikte göle taşıdığı bitki besin maddeleri ve katı madde miktarları araştırılmıştır. Araştırma Ocak (2003)-Aralık (2003) tarihleri arasında olmak üzere bir yıl sürmüş ve bu süre içinde tüm istasyonlardan her ay düzenli olarak örnek alınmıştır. Çay suyunda akım, sıcaklık, pH, elektriksel iletkenlik, çözünmüş oksijen, toplam sertlik, toplam alkalinite, klorür, amonyak azotu, kjeldahl azotu, organik azot, nitrit azotu, nitrat azotu, toplam azot, ortofosfat fosforu, toplam fosfor, toplam azot konsantrasyonlarının toplam fosfor konsantrasyonlarına oranı, silikat, sülfat, sodyum, potasyum, kalsiyum, toplam katı madde, askıda katı madde, çözünmüş katı madde, biyolojik oksijen ihtiyacı ve kimyasal oksijen ihtiyacı her bir istasyon için ayrı ayrı tayin edilmiştir. Yapılan çalışma sonucunda, hafif alkali karakterde su özelliğine sahip olan Behrimaz Çayı'nın, Hazar Gölü'ne önemli miktarlarda bitki besin maddeleri ve katı madde taşıdığı, dolayısıyla gölün ötrofıkasyona uğrama sürecini hızlandırdığı ve kıyı kısımlarının dolarak deltalaşması üzerinde etkili olduğu belirlenmiştir. Ayrıca araştırılan parametreler genel olarak ele alındığında, su kalite kriterlerine göre Behrimaz Çayı'nın II. sınıf yani az kirlenmiş su sınıfına girdiği, ancak kirlenme olasılığı ile karşı karşıya olduğu kanısına varılmıştır. Anahtar Kelimeler : Hazar Gölü, Behrimaz Çayı, akarsu, su kalitesi, bitki besin maddeleri, katı maddeler. VI