VERBASCUM DİVERSİFOLİUM HUB.-MOR. VE V. BİRANDİANUM HOCHST. (SCROPHULARİACEAE) TÜRLERİNİN TAKSONOMİK YÖNDEN ARAŞTIRILMASI

Abstract

Ülkemizde çok sayıda endemik ve 359 takson ile temsil edilen Verbascum L. cinsi Türkiye Florasının en geniş cinslerindendir. Bu cinsin aynı grubunda (G) yer alan Verbascum diversifolium Hub.- Mor. ve V. brlandianum Hochst. taksonlan yakın ilişkili ve benzer türler olarak tanımlanmaktadır. Her iki tür kırmızı kitapta tehlike altındaki bitkiler olup, EN ve VU kategorilerinde yer almaktadır. Bu çalışmada, endemik olan bu türlerin sistematiğine katkıda bulunmak amacıyla, türlerin morfolojik, anatomik, palinolojik ve kimyasal özellikleri incelenmiştir. Elazığ ve çevresinden toplanan örneklerin dış morfolojik özellikleri belirlendi. Kök, gövde ve yapraklardan alınan enine kesitlerle anatomik özellikleri saptandı. Polaılere ait karakterler ışık mikroskobu ile belirlendi ve tohum yağ asitleride ekstraksiyon ve metilleştirme işleminden sonra GC-MS (gaz Kromatografısi Kütle spektrofotometrisi) ile analiz edildi. Linoleik, linolenik, oleik ve palmitik asit temel yağ asitleri olarak yüksek oranlarda saptanmıştır. Her iki bitki türün polen tipi trikolpat, polen şekli V. diversifolium1 da oblat, V. birandianum ' da ise suboblat olarak tespit edilmiştir. Bulgular literatür bilgileri ile tartışıldı. Anahtar Kelimeler: Verbascum, Scrophulariaceae, morfoloji, anatomi, polen, tohum yağ asitleri, sistematik, rv UTTJJ IV