Avrupalı Ressamların Tablolarında Resmedilen Transilvanya Halıları Olarak Adlandırılan Batı Anadolu Halıları

Abstract

Transilvanya, Romanya’nın kuzeybatısında eyalet sistemi ile yönetilen bir bölgedir. Uzun yıllar Macaridaresinde kalmış ve 1920 yılında Romanya’ya katıldıktan sonra Latince “ormanlar ötesi ili” (terraultra silvas) demek olan Transilvanya adını almıştır. Bu bölgede halı dokumacılığı olmamasına rağmen,kiliselerde çok sayıda değerli halılar bulunmuştur. Aslında bu halılar, 15. ve 17. yüzyıllar arasında BatıAnadolu bölgesinde dokunmuş, fakat Transilvanya kiliselerinde bulundukları için Transilvanya halıları olarakadlandırılmıştır. Anadolu’dan Avrupa’ya ihraç edilen bu halıların tablolarda resmedilmesi, Batı Anadoluhalılarının ne kadar sevildiğinin bir göstergesidir. Bu makalede, içinde Transilvanya halılarının bulunduğuAvrupalı ressamlara ait on iki eser örneklem olarak seçilmiştir. Çalışma, literatürden elde edilen verilerinanalizi ve yeniden düzenlenmesi yöntemiyle gerçekleştirilmiştir. Çalışmada, ressamların tablolarındayer alan Transilvanya halılarının nerede ve ne amaç ile kullanıldıkları ve hangi tip Transilvanya halılarınıresmettiklerini, yazılı ve görsel kaynaklar desteğiyle ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Ayrıca makalederessamlarının tablolarında kullandıkları renklerin Transilvanya halıları üzerindeki etkileri ve renk dağılımlarıtespit edilmeye çalışılmıştır.