KEBAN VE KARAKAYA BARAJ GÖLLERİ'NDEKİ CAPOETA TRUTTA (HECKEL;1843) BALIK TÜRÜNÜN BÜYÜME ÖZELLİKLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

Abstract

Yüksek Lisan Tezi KEBAN VE KARAKAYA BARAJ GÖLLERİNDEKİ CAPOETA TRUTTA BALIK TÜRÜNÜN BÜYÜME ÖZELLİKLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI Tayfun ÇÖKMEZ Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Su Ürünleri Temel Bilimler Anabilin» Dalı 2004, Sayfa: 35 Bu çalışmada, Fırat Nehri üzerinde farklı zamanlarda inşa edilmiş ve işletmeye açılmış olan Keban ve Karakaya Baraj Göllerinin dominant balık türlerinden birisi olan Capoeta trutta (Heckel, 1843) populasyonianmn büyüme özellikleri karşılaştınimıştır. Bu amaçla Aralık 2002- Kaşım 2003 tarihleri arasında her iki baraj gölünden toplam 402 örnek incelenmiştir. Bu örneklerden 217 adeti Keban Baraj Gölü'nden ohıp, 124 erkek ve 93 dişi birey belirlenmiştir. Karakaya Baraj Gölü'nde 185 adet örnekten 97'sinin erkek, 88'inin ise dişi bireyler olduğu belirlenmiştir. Keban Baraj Gölü'nden alman örneklerde ortalama uzunluk 29,9 cm; Karakaya Baraj Göhı'nden alman örneklerde ise 30,4 cm olarak saptanmıştır. Ortalama ağırlıklar ise sırası ile 258, 4g ve 261,6 g olarak bulunmuştur. Kondisyon faktörü Keban Baraj Gölü'nden alınan örnekler için ortalama 0,912; Karakaya Baraj Gölü'nden alman örnekler için ise 0,908 olarak saptanmıştır. C. trutta balık populasyonlarmm yaş gruplarına göre dağılımı incelendiğinde, Keban Baraj Gölü'nden elde edilen balıkların I- VII yaş grubunda; Karakaya Baraj Gölü'nden elde edilen balıklar ise IH-VH yaş grupları arasında dağılım gösterdiği belirlenmiştir. Cinsiyete göre dağılımları karşılaşürddığında, Keban Baraj Gölü'nden yakalanan balıkların % 43 'ünün dişi, % 57' sinin erkek, Karakaya Baraj Gölü'nden yakalanan balıkların % 48'inin dişi, % 52' sinin erkek olduğu tespit edilmiştir. Her iki Baraj Gölü'nde de erkek balıkların dişi balıklardan fazla olduğu görülmüştür. Bu fark Keban Baraj Gölünden yakalanan bireylerde istatistiksel olarak önemli (P<0.05) iken Karakaya Baraj Gölünden yakalanan bireylerde önemsiz bulunmuştur (P>0.05). IVHer iki baraj gölünde de dişi bireylerin erkeklere göre biraz daha uzun ve ağır olduklan belirlenmiştir. Bu farklılık Keban Baraj Gölü'nden yakalanan bireylerde istatistiksel olarak önemli (P<0.Ö5) iken Karakaya Baraj Gölü'nden yakalanan bireylerde önemsiz bulunmuştur (P>Q.05). Bu çatışmada balık örneklerinin yakalandığı suya ait bazı fiziksel ve kimyasal özellikler de incelenerek karalaştırılmıştır. İncelenen su kalitesi parametrelerinin iki baraj gölü arasında istatistiksel bir fark oluşturmadığı belirlenmiştir. Yaş gruptan ve eşeylere göre total boy dağıhmrnm; Keban Baraj Göiü'nden yakalanan III» V yaş gruplarında önemli (P<0,05), diğer yaş gruplarında ise önemsiz (P>0,05) olduğu bulunmuştur. Buna karşılık, Karakaya Baraj Gölü'nden yakalanan bireylerde ise türn yaş grupları için önemsiz bulunmuştur (P>0,05). Genel olarak her iki baraj gölünden de yakalanan bireylerde, hem salt boy ve oransal boy hem de salt ağırlık ve oransal ağırlık artış değerleri küçük yaştaki bireylerde büyük yaştakilere göre daha büyük olarak behrleraniştir. Diğer bir ifade ile genç bireyler yaşlılara göre salt ve oransal olarak daha fazla büyüme göstermişlerdir. Yapılan araştırmada, büyümede önemli bir gösterge olan kondisyon faktörü ile regrasyon analizinden elde edilen "b" ve "r2" değerlerine göre, Keban Baraj Gölü'nden yakalanan C. trutta balık populasyonunun, Karakaya Baraj Gölü'nden yakalananlara göre daha iyi bir büyüme gösterdiklerini söyleyebilir. Anahtar Kelimeler: Capoeta trutta, Keban Baraj Gölü, Karakaya Baraj Gölü, Büyüme.