Çölyak hastalığı; 5 yıllık takip, antikor-patoloji korelasyonu

Abstract

Giriş ve Amaç: Bu çalışmanın amacı çölyak hastalığı tanısı ile takip edilen hastaların klinik, laboratuvar ve patolojik özelliklerinin araştırılmasıdır. Ge- reç ve Yöntem: Kliniğimizde çölyak hastalığı tanısı ile takip edilen hastalar retrospektif olarak değerlendirildi. Anti-gliadin antikor immunglobulin A, anti-endomisyum, doku transglutaminaz immunglobulin A ve immunglo- bulin G antikorları kaydedildi. Hastaların tanı anında klinik ve laboratuvar özellikleri patolojik Marsh sınıflamasına göre gruplara ayrılarak gruplar arası farklılıklar saptanmaya çalışıldı. Bulgular: Çalışmaya kliniğimizde takip edi- len toplam 174 hasta alındı. Hastaların 107'si (%61,5) kadın, 67'si (%38,5) erkekti. Ortalama tanı yaşı 30,67 (min/mak:18/73)'tü. Tanı anında hastaların %24'ünde anemi, 118 hastanın 24'ünde (%20,3) vitamin B12 eksikliği, 110 hastanın 27'sinde (%24,5) folik asit eksikliği mevcuttu. D vitamini eksikliği 84 hastanın 63'ünde (%75) saptandı. Kemik mineral dansitometresi bakılan 53 hastanın %49,1'inde (26/53) osteoporoz, %41,5'inde osteopeni (22/53) saptandı ve %9,4'ü normaldi. Endoskopik biyopsi sonuçları Marsh sınıfla- masına göre; 17'si (%14) sınıf 1, 20'si (%16,5) sınıf 2, 71'i (%58,6) sınıf 3 ve 13'ü (%10,7) sınıf 4 grubundaydı. Marsh 1'de sırasıyla anti-gliadin antikor immunglobulin A, anti-endomisyum, doku transglutaminaz immunglobulin A, doku transglutaminaz immunglobulin G pozitiflik oranları %22.2, %50, %54.5 ve %20 iken Marsh 4'te pozitiflik oranları sırası ile %100, %100, %81.8 ve %87'ye çıkmaktadır. Antikor pozitifliğinin Marsh 1'den Marsh 4'e giderek arttığı gözlendi. Sonuç: Marsh 1 hastalarında düşük oranda antikor pozitifliği saptanması bu grup hastaların bir kısmının çölyak olmayabilece- ğini düşündürmektedir. Marsh 1 saptanan olguların kesin çölyak hastalığı tanısı öncesi, diğer hastalıklar yönünden irdelenmesi gerekmektedir.