TİP2 DİYABETLİ HASTALARDA APOLİPOPROTEİN E GEN POLİMORFİZMİ VE İLİŞKİLİ RİSK FAKTÖRLERİ

Abstract

l.OZET Diabetes Mellitus; genellikle plazma, lipoproteinlerindeki değişikliklerle birlikte bulunur. Diyabetin en sık rastlanan formu tip 2 DM denilen insülinden bağımsız diyabettir (NIDDM). Diabetes Mellitus'un mikrovasküler komplikasyonlanndan biri olan diyabetik nefropati, son dönem böbrek yetmezliğinin en önemli sebeplerindendir. Patogenezinde Mpergüseminin yanısıra genetik faktörlerde rol oynamaktadır. Çeşitli çalışmalar lipid anormalliklerinin diyabetik nefropatinin gelişimine ve ilerlemesine yol açtığım belirtmektedir. Apolipoprotein E (apo E) lipoprotein metabolizmasını düzenlemektedir. Bu çalışmada DM nefropatili ve DM nefropatisiz hastalarda Apo E gen polimorfîzmi ile diyabetik nefropati arasındaki ilişki araştırılmıştır. Ayrıca, diyabetik nefropati gelişimi ve ilerlemesinde önemli olan serum lipid parametreleri, plazma homosistein düzeyleri ve Apo E gen polimorfizmi ile aralarındaki ilişki araştırılmıştır. Çalışma 37 diyabetik nefropatili (grup 1), 71 diyabetik nefropatisiz (grup 2) ve 46 kontrol (grup 3) grubundan oluşturulmuştur. Ayrıca tüm gruplarda glukoz, HbAıc, mikroalbumin, üre, kreatinin, serum lipidleri olmak üzere bazı biyokimyasal parametreler ile plazma homosistein düzeyleri ölçülmüştür. Apolipoprotein E gen polimorfîzmi polimeraz zincir reaksiyonuyla analiz edilmiştir. Çalışmamızın sonuçlarına göre; Apo E polimorfîzminin Apo E3 ve E4 allel frekanslarında gruplar arasında anlamlı değişiklikler gösterdiği bulunmuştur (p<0.05). Apo e3/e4 genotipinde grup 1' de grup 3' e göre anlamlı bir yükseklik tespit edilmiştir (pO.05). Plazma homosistein düzeyleri incelendiğinde ise grup 1 ve grup 2, grup 3' e göre anlamlı yüksek bulunmuştur (p<0.001). 1Sonuç olarak; tüm gruplarda en sık allel E3 ve E4 alleli olarak tespit edildi. Diyabetik nefropau' gelişimi ile Apo E gen polimorfizmi arasında anlamlı bir ilişki olduğu gösterilmiştir. Anahtar Kelimeler: Diabetes Mellitus, Diyabetik Nefropati, Apolipoprotein E, HomosisteinDiabetes Mellitus (DM) is almost always associated with changes in plasma lipoproteins. The most common form of human diabetes is non-insulin dependent diabetes (NIDDM). This is also referred to as type II. Diabetic nephropathy, from the microvascular complications of Diabetes Mellitus (DM), is one of the important causes of last term renal failure. In addition to hyperglicemia, genetic factors also play an important role in the pathogenesis of DN. Previous studies have indicated that lipid abnormalities might contribute to the development and progression of diabetic nephropathy (DN). Apolipoprotein E (apo E) regulates the metabolism of lipoproteins. The relationship between Apo E gene polymorphism and diabetic nephropathy in DM patients with and without nephropathy was investigated in this study. The study was consisted of 3 groups as; 37 DM patients with nephropathy (group 1), 71 DM patients without nephropathy (group 2) and 46 control subjects (group 3). Apo E gene polymorphism determined in the groups. Also some biochemical parameters such as glucose, HBAic, microalbumin, urea, creatinine, lipids and plasma homocysteine levels were measured in all groups. Apo E gene polymorphism was analyzed by polymerase chain reaction. According to the results of our study, there was a significant in the Apo E3 and E4 alleles frequencies of Apo E gene polymorphism between groups (p>0.05). A significant increase determined in Apo e3/e4 genotype in DM patients with nephropathy compared to group 3 (p<0.05). Plasma homocysteine levels were significantly higher in group 1 and group 2 compared to group 3(p<0.001).In conclusion, the most common alleles was found in all groups as E3 and E4. Also there was a significant association between diabetic nephropathy development and Apo E gene polymorphism. Key words: Diabetes Mellitus, Diabetic Nephropathy, Apolipoprotein E, Homocysteine.