ŞEFTALİ PULPUNDA RENK KONTROLÜ AMACI İLE BAZI ADSORBENTLERİN KULLANIMI

Abstract

XII ÖZET Yüksek Lisans Tezi ŞEFTALİ PULPUNDA RENK KONTROLÜ AMACI İLE BAZI ADSORBENTLERİN KULLANIMI Feride Naime ARSLANOĞLU Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Entitüsü Kimya Mühendisliği Anabilimdalı 2003, Sayfa: 123 Bu çalışmada şeftali pulpunun rengini düzeltmek için çeşitli aktif karbon türlerinin adsorpsiyon kapasiteleri araştırıldı. Çeşitli adsorpsiyon izotermlerinin model parametreleri üzerine aktif karbon ve sıcaklığın etkisi belirlendi. Başlangıçta adsorpsiyon hızı çok hızlıydı fakat daha sonra oldukça yavaşladı ve asymptotic bir şekilde değişti. Uygun bir pulp elde etmek için en iyi temas süresi 30 dakika, optimum sıcaklık aralığı 30-5O°C ve en iyi aktif karbon ise granül halde kullanılan aktif karbondur. Adsorpsiyon hız sabiti toz aktif karbon için 0.026-0.047 dk-1 ve granül aktif karbon için ise 0.041-0.061 dk"1 arasında değişti. Çalışmada ayrıca adsorpsiyonun organik asitler üzerine etkisi de araştırıldı. Sonuçlar laktik asit, sitrik asit ve malik asitin sırasıyla % 47, 49 ve 17.91 verimle azaldığını göstermektedir. Şeftali pulpu aktif karbon karışımlarının akış özellikleri 15-40 oC sıcaklık, 0.5-5 kg/m3 aktif karbon konsantrasyonu ve 5-60 rpm rotor devir hızlarında bir döner viskozimetre kullanılarak belirlendi. Şeftali pulpu aktif karbon karışımlarının akış özellikleri power-law model ile tarif edildi ve karışımların pseudoplastik davranış gösterdikleri bulundu. Hem akışkanlık sabiti hem de akış davranış indeksi sıcaklık ile azaldı. Akışkanlık sabiti aktif karbon konsantrasyonu ile arttı. Fakat konsantrasyondaki artış ile akış davranış indeksinde uyumlu bir değişim gözlenmedi. Şeftali pulpu aktif karbon karışımının viskozitesi konsantrasyon ile arttı. Aktif karbon konsantrasyonu, sıcaklık ve kayma hızının bir fonksiyonu olarak şeftali pulpu aktif karbon karışımlarının görünür viskozitesini tahmin etmek için matematiksel modeller geliştirildi. Görünür viskozite ile ilgili modellerin uygunluğuna MPE, RMSE, EF ve %"" (khi-kare) gibi çeşitli istatiksel parametreler kullanılarak karar verildi. Hesaplanan görünür viskozite ve deneysel görünür viskozite değerleri uyum içinde idi. Anahtar Kelimeler.Şeftali pulpu, aktif karbon, adsorpsiyon, reoloji,enzimatik Olmayan esmerleşmeXIII SUMMARY Master Thesis USE OF SOME ADSORBENT IN REMOVAL OF DARK COMPOUND FROM PEACH PULP Feride Naime ARSLANO?LU University of Fırat Graduate School of Natural and Applied Science Department of Chemical Engineering 2003, Page 123 In this study, the adsorption capacities of several activated carbons were investigated to improve the colour of peach pulp. The effects of temperature and activated carbons on the model parameters of various adsorption isotherms were determined. First, rate of the adsorption was very fast, but then it become quite slow and changed in an asymptotic form. It was found that a contact time of 30 min is enough to obtain a suitable pulp. The optimum processing temperature was found in the range of 30-50°C and the most effective carbon was the granular activated carbon. The adsorption rate constants varied for powdered and granular activated carbons from 0.026 to 0.047 min"1 and from 0.041 to 0.061 min"1.respectively. In this study, the effect of activated carbons on organic acids was also investigated. The results shown that the amounts of lactic acid, malic acid and citric acid decreased. The rheological properties of the peach pulp-activated carbon mixtures were determined over a range of temperature (15-40 °C), activated carbon concentrations (0.5-5 kg/m3) and the rotational speeds (5-60 rpm) by using a rotational viscosimeter. The flow properties of the peach pulp-activated carbon mixtures were described by power- law model and it was found that the mixtures exhibited a pseudoplastic behaviour. Both the consistency coefficent and the flow behaviour index decreased with temperature. The consistency coefficent increased with activated carbon concentration but no harmoniaus variation observed at the flow behaviour index values with increase in concentration. The apparent viscosity of the peach pulp-activated carbon mixtured showed a increase with increase of activated carbon concentrations. The mathematical models to predict the apparent viscosity of peach pulp-activated carbon mixtures as a function of activated carbon concentration, temperature and shear rate were developed. The suitability of the models relating the apparent viscosity was judged by using various statistical paramaters such as MPE, RMSE, EF and %". The fit between the experimental results and model was good. Key words: Peach pulp, active carbon, adsorption, rheology, non-enzimatic browning