SAĞLIK PERSONELLERİNİN İYİLEŞEN HASTA SAYISI ÜZERİNDEKİ ETKİSİNE YÖNELİK AMPİRİK BİR ARAŞTIRMA

Abstract

Bu çalışma sağlık hizmetleri bağlamında sağlık personellerini konu edinmektedir. Araştırma, sağlık personellerinin iyileşen hasta sayısı üzerindeki etkilerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada evren belirlenmemiş, çalışmada yer alan modele ilişkin verileri tam olan ülkeler üzerinde çalışılmıştır. Bu anlamda araştırma değişkenlerine ilişkin verileri tam olan 9 OECD ülkesi (Kanada, İsrail, Slovenya, Türkiye, Fransa, Almanya, Slovak Cumhuriyeti, Lüksemburg, Hollanda) çalışmada değerlendirilmiştir. Araştırmada test edilecek model, literatür göz önünde bulundurularak bundan sonraki çalışmalara yol gösterici olacağı düşünülerek tasarlanmıştır. Buna göre araştırmanın bağımsız değişkenleri hekim sayısı, hemşire sayısı ve ebe sayısıdır. Bağımlı değişken ise, iyileşen hasta sayısıdır. Araştırma verileri 2003 ile 2019 yılları arasında yer almaktadır. Elde edilen veriler, LM (1980), CDlm (2004), CD (2004), LMadj (2008) yatay kesit bağımlılığı testleri, CADF birim kök testi (2007), Westerlund ve Edgerton (2007) LM Bootstrap eşbütünleşme testi, CCE (2006) ve AMG (2010), Emirmahmutoğlu ve Köse (2011) panel nedensellik testleri aracılığıyla analiz edilmiştir. Araştırmanın sonuçlarına göre, panelin genelinde hekim sayısı iyileşen hasta sayısını artırırken, hemşire sayısı iyileşen hasta sayısını azaltmaktadır. Ayrıca Emirmahmutoğlu ve Köse (2011) nedensellik sonuçlarına göre iyileşen hasta sayısı ile hekim, hemşire ve ebe sayıları arasında karşılıklı nedensellik ilişkisi bulunduğu tespit edilmiştir.