Yörüklüğün sosyo-ekonomik dönüşümü üzerine bir araştırma: Manisa örneği

Abstract

Bu çalışmada Yörüklüğe; yaşanılan bölge, mesken, gelir kaynakları, üretim faaliyetleri, gelir ve tüketim ilişkisi, ekonomik faaliyetlerin değişimi, meslek beklentileri gibi göstergeler üzerinden odaklanılmakta ve Yörüklerin yerleşik yaşama geçişle birlikte yaşadıkları değişim süreci analiz edilmektedir. Nicel araştırma yöntemine dayalı olarak tasarlanan bu araştırma enformel görüşmelerle de desteklenmiş olup çalışmaya Manisa’da yaşayan 270 Yörük dâhil edilmiştir. Bu çalışmaya göre hayvancılıkla uğraşan Yörüklerin hayvancılığı hem geçim kaynağı hem de özgürlük imkânı olarak gördükleri, göçer yaşam tarzından gelen alışkanlıklarını sürdürmeye çalıştıkları saptanmıştır. Ancak bu geleneksel yaşam tarzı, modernleşme sürecinde değişime uğramıştır/maktadır. Modernleşme ile birlikte şehir yaşamıyla kurulan temas, eğitim imkânlarının artması, özellikle gençlerin farklı mesleklere yönelmesinde etkili olmaktadır. Gençlerin çeşitlenen meslek dallarına yönelmeleriyle birlikte Yörüklüğü sürdürmeye yönelik istekleri de azalmaktadır. Yörüklerin çocukları için kamuda itibarlı, düzenli geliri olan meslek beklentisi ya da kendi işlerini kurmalarını istemeleri de Yörüklüğün sosyo-ekonomik dönüşümünü yansıtmaktadır. Bu çalışmada, özellikle modernite ile temas arttıkça geleneksel Yörüklüğün değişiminin hızlandığı da bulgulanmıştır.