EMRULLAH EFENDİ VE SATI BEY’DEN GÜNÜMÜZE: EĞİTİMDE YENİLEŞME SORUNSALI

Abstract

Türk eğitim tarihi açısından eğitimde yenileşme nereden başlamalı? Sorusu ve bu soru temelinde özellikle Emrullah Efendi ve Satı Bey arasında geçen II. Meşrutiyet dönemindeki tartışmalar önem arz etmektedir. Tartışmada, Emrullah Efendi, eğitimde yenileşmenin yükseköğretimden başlatılması gerektiğini \"Tûbâ Ağacı Nazariyesi\" teorisi ile savunmuştur. Satı Bey ise bu teoriye karşı çıkarak eğitimde yenileşmenin ilkokuldan başlatılmasının daha iyi olacağını ifade etmiştir. Söz konusu tartışma için aslında birçok açıdan halen güncelliğini korumakta olan bir tartışma olduğu söylenebilir. Zira 21.yy'daki Türkiye koşulları göz önünde bulundurulduğunda; eğitimde kapsamlı bir yenileşmenin gündeme getirilmesinin ülke geleceği açısından faydalı olacağı düşünülmektedir. Bu araştırmanın amacı, Türk eğitim tarihinin köklerine inerek, Emrullah Efendi ve Satı Bey'in öne sürmüş oldukları görüşler ışığında eğitimde yenileşme nereden başlamalı sorusunu yeniden ele almak ve günümüz koşulları dâhilinde tartışmaktır. Araştırmanın yöntemi alanyazın taramasıdır. Konuya ilişkin doğrudan ve birincil kaynaklar üzerinden verilere ulaşılmaya çalışılmıştır. Araştırma sonunda, Emrullah Efendi'nin Tûbâ Ağacı Nazariyesi teorisi ve Satı Bey'in bu teoriye ilişkin muhalif görüşleri hakkında bilgi verilmiş, sonrasında ise \"Türk eğitiminde yenileşme mümkün mü\" sorusu tartışılmıştır. Nihai olarak, ulaşılan veriler ve değerlendirmeler üzerinden günümüze dair birtakım çıkarımlar ve önerilerde bulunulmuştur