Kükürt dioksitin ($SO_2$) Buğday (Triticum aestivum L.) tohumlarının çimlenmesi ve endogen hormon içeriği üzerine etkileri

Abstract

Bu çalışmada, önemli hava kirleticilerinden biri olan kükürt dioksit (SO2)' in buğday (Triticum aestivum L.) tohumlarının çimlenmesi ve tohumlardaki içsel (endogen) hormon düzeyleri üzerine olan etkileri araştırılmıştır. Denemelerde SO2 gazının farklı konsantrasyonları (10, 20, 30 ve 40 ppm) uygulanmıştır. Buğday tohumlarında çimlenmenin, uygulanan SO2 konsantrasyonu artışına bağlı olarak engellendiği saptanmıştır. Özellikle 40 ppm SO2 uygulanan tohumlarda çimlenmenin tamamen engellendiği bulunmuştur. Hormon ekstraksiyonları sonucunda, SO2 uygulanan tohumlardaki IAA, giberellin ve sitokinin miktarlarının normal tohumlardaki seviyede olduğu, absisik asit (ABA) miktarının ise önemli oranda arttığı tespit edilmiştir. Sonuç olarak, SO2 gazının bir stres faktörü olarak etki edip, buğday tohumlarında ABA sentezini artırdığı ve buna bağlı olarak da tohum çimlenmesini engellediği belirlenmiştir.