DIE KORANISCHEN AUSSAGEN ÜBER MENSCHEN ALS ANTHROPOLOGISCHE GRUNDLAGE DER ISLAMISCHEN RELIGIONSPADAGOGIK

Abstract

Hiç bir din pedegojisi kendi ilgi alanı içindeki dinin insan tasavvuruna kayıtsız kalamaz. Kuran-ı Kerimdeki insanın Allah'ın yeryüzündeki halifesi oluşu, ona sorumluluğun (emanetin) yüklenmesi ve Allah'ın ona kendi ruhundan liflernesi ile ilgili ayetler İslamın insan tasavvurunun ana ekseni oluşturur. Kuran-ı Kerimde ayrıca insanın yaratılmışların en listlin derecesine yükselebilmesinin yanında, kötillilğe de yatkın oluşunun (zayıf, zalim ve cahil olabileceğinin) beliritilmesi onun eğitime hem, kabiliyetli, hemde muhtac olarak görilldilğilniln delilidir. ' İslarrun eğitim düşüncesinin merkezinde ,insan-ı kamil" (kamil insan) tanırolasında öz ifadesini bulan takvaya, ilisana ve ilme sahip olan insanı yetiştirme konzepi bulunur. Karnil insan (insan-ı kamil) belli bir öğretim planına inşa edilen formel bir okul öğretiminden de öte ömür boyu süren, biltilncill bir erdemleşme, bilgeleşme ve yetkinleşme sürecininin adıdır. İnsanın Allah'la ilişkisini açıklayan kulluk (ubudiyet) akıl, irade ve ihtiyar sahibi insanın Yaratıcıya bilinçli bir yönelimini ifade eden bir ayncalık olarak tarif edilebilir. İslam insanın kul olma konumunu onu alcaltıcı, onun özgür iradesini yok edici bir esaret olarak görıneyip, kulluğun Allah'ın dışında hiç kimseye karşı sergilenemeyeceğini kesin olarak belirtınesi de insanı bir anlamda özgürleştirme olarak yorumlanabilir. Neticede diyebiliriz ki, motivasyonunu İslamdan alan eğitim ve öğretim insana değer veren, onun aklına ve iradesine önem verip, onları geliştirmeyi hedefleri arasına koyan bir eğitim ve öğretim olmak durumundadır. Bu eğitim ve öğretim hem kendini bizzat sorumlu hisseden ,beru" ve hemde ,benin" kendini karşısında sorumlu hissetigi ,diğer herkesi, olumlu ve yapıcı bir biçimde algılamayı sağlamaya yetkin olmalıdır.