Ebelik Öğrencilerinde Simülasyon Temelli Eğitimin Eğitimsel ve Klinik Sonuçlarına İlişkin Kanıtların Sistematik Derlemesi

Abstract

Amaç: Bu sistematik derlemenin amacı, ebelik öğrencilerinde simülasyon temelli eğitime ilişkin mevcut kanıtları bilgi düzeyi, klinik beceri, özgüven, öz yeterlilik, memnuniyet, klinik karar verme ve mesleki gelişim açısından sistematik olarak incelemektir. Yöntem: Araştırma sistematik derleme tasarımında yürütülmüş ve raporlanmasında PRISMA 2020 rehberi esas alınmıştır. Literatür taraması PubMed, ScienceDirect ve Google Scholar veritabanlarında gerçekleştirilmiştir. Taramalarda “simulation”, “simulation-based education”, “midwifery student”, “clinical skills” ve bunların Türkçe karşılıkları kullanılmıştır. Aramalar 01 Ocak 2020–20 Mayıs 2026 tarihleri arasında yayımlanan çalışmalarla sınırlandırılmıştır. Google Scholar veritabanında uygunluk açısından ilk 20 sayfa değerlendirilmiş, yinelenen kayıtlar manuel olarak çıkarılmıştır. Dahil edilme ve dışlanma kriterleri doğrultusunda seçilen araştırmaların metodolojik kalitesi, Joanna Briggs Institute (JBI) kritik değerlendirme araçları kullanılarak iki araştırmacı tarafından bağımsız olarak değerlendirilmiştir. Bulgular: Tarama sonucunda toplam 24.969 kayda ulaşılmış, yinelenen kayıtların çıkarılmasının ardından 24.900 çalışma başlık ve özet düzeyinde değerlendirilmiştir. Tam metni incelenen 29 çalışmadan 19’u sistematik derlemeye dahil edilmiştir. Dahil edilen çalışmalarda toplam 1.822 ebelik öğrencisi yer almıştır. İncelenen araştırmalarda yüksek gerçeklikli simülasyon, sanal gerçeklik, artırılmış gerçeklik, hibrit simülasyon ve bilgisayar tabanlı simülasyon gibi farklı simülasyon yöntemlerinin kullanıldığı belirlenmiştir. Çalışmalar arasında yöntemsel farklılıklar bulunmasına rağmen, simülasyon temelli eğitimin özellikle klinik beceri, özgüven, bilgi düzeyi ve memnuniyet üzerinde tutarlı olumlu sonuçlarla ilişkili olduğu; öz yeterlilik, klinik karar verme ve mesleki gelişim üzerinde ise olumlu sonuçlar bildirilmekle birlikte kanıtların daha sınırlı olduğu belirlenmiştir. Sonuçlar ve Öneriler: Mevcut kanıtlar, simülasyon temelli eğitimin ebelik öğrencilerinde özellikle klinik beceri, özgüven, bilgi düzeyi ve memnuniyet açısından olumlu sonuçlarla ilişkili olduğunu göstermektedir. Ebelik eğitim programlarında simülasyon uygulamalarının yaygınlaştırılması önerilmekte olup, mevcut kanıtların heterojen yapısı nedeniyle gelecekte yüksek metodolojik kaliteye sahip randomize kontrollü çalışmalara gereksinim bulunmaktadır.