Yoğun Bakım Hastalarının Kan Kültüründe Üreyen Candida Türlerinin Dağılımının Değerlendirilmesi

Abstract

Kandidemi, Candida (C.) türü maya mantarları tarafından oluşturulan bir enfeksiyon hastalığıdır. Çoğunlukla hastanelerin yoğun bakım ünitelerinde ortaya çıkan erken tanısı ve tedavisi zor, mortalitesi yüksek önemli kan dolaşımı enfeksiyonlarındandır. Kandidemiye neden olan türlerin insidansı ülkeden ülkeye, hatta aynı ülkedeki hastaneler arasında değişebilmektedir. Kandidemi etkeni en sık Candida albicans (C. albicans)’dır. Ancak son yıllarda non-albicans Candida türleri ile gelişen kandidemi insidansında artış görülmeye başlanmıştır. Bu çalışmada Temmuz 2017- Temmuz 2022 tarihleri arasında Fırat Üniversitesi Tıp Fakültesi Mikrobiyoloji laboratuvarına yoğun bakım ünitelerinden kandidemi şüpheli hastalardan gönderilen kan örneklerinde saptanan Candida türlerinin dağılımı retrospektif olarak yapılmıştır. Laboratuvarımıza gelen kan kültür şişeleri BD BACTEC™ kan kültürü cihazına yerleştirilmiştir. 24 saat sonra pozitif sinyal veren kan kültür şişelerinden direk yapılan Gram boyamada Gram pozitif mantar sporları aranmıştır. Pozitif şişelerden %5 koyun kanlı agar besiyeri (Oxoid, İngiltere), eozin-metilen blue (EMB, Oxoid, İngiltere) ve Sabouraud Dektroz Agar (SDA, Oxoid, İngiltere) pasajları yapılmıştır. Kültürler bakteriyolojik olarak 18-24 saatlik, mikolojik olarak da 18-72 (bazen 1 hafta) saatlik 35-37°C’lik etüvdeki inkübasyonları sonunda üremeleri yönünden değerlendirilmiştir. Mikroorganizmaların tanımlanması; koloni yapıları, Gram boyama, germ tüp testi, konvansiyonel biyokimyasal test sonuçları ve matris destekli lazer desorpsiyon/iyonizasyon uçuş süresi kütle spektrometresi (MALDI-TOF MS) tekniğine dayalı olarak gerçekleştirilmiştir. Candida spp.yönünden pozitif 543 kan kültürünün 208’inde (%38) C. albicans, 335 (%62) ’inde non-albicans Candida türleri saptanmıştır. Non-albicans türlerden ise en sık 174 (%32) örnekte C. parapsilosis izole edilmişitir. Kandidemi olgularından halen en sık izole edilen tür C. albicans’tır. Ancak yoğun bakım hastalarında non-albicans türleri de artan sıklıkla kan enfeksiyonlarına yol açmaya devam etmektedir.