ÖZEL TASARRUFUN BELİRLEYENLERİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Abstract

Ülke ekonomilerinin yatırım- tasarruf eşitliğini sağlamaları ülkenin iç dengesi açısından oldukçaönemlidir. Ancak Türkiye gibi birçok gelişmekte olan ülkede, tasarruf miktarının yatırımların altında kaldığıve tasarruf açığı sorununun kronikleştiği görülmektedir. Tasarruf açığının yaşanması ülkenin yatırımyapabilmek için uluslararası finans kaynaklarına kaymasına neden olmaktadır. Bu durum ülkenin dışabağımlılığını artırmasının yanı sıra dış finans kaynaklarından gelen para nedeniyle ülke parasınındeğerlenmesine, cari açık oranının artmasına ve ülkenin uluslararası arenada güç kaybetmesine yol açmaktadır.Dışa bağımlılığın artması ülkenin dış kaynaklı krizlere olan hassasiyetini de artırmak da ülkeyi ekonomikrisklere açık hale getirmektedir. Bu bağlamda tasarruf olgusunun belirleyicilerinin ele alınması Türkiye gibiülkeler için büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmada, 1985-2014 dönemleri arasında özel tasarruflar iletasarruf belirleyenleri arasındaki ilişkinin Pesaran vd. (2001) tarafından geliştirilen eşbütünleşme testi ilesınanması amaçlanmıştır. Elde edilen sonuçlar doğrultusunda, enflasyon oranındaki azalışların, kamu tasarruforanı ve yaşlı bağımlı nüfus oranındaki artışların özel tasarrufları azalttığı sonucuna ulaşılmıştır.