ALT EKSTREMİTE PRİMER VARİSLERİNDE APOPİTOZİSİN ROLÜ

Abstract

Değişik teoriler geliştirilmesine rağmen alt ekstremite variköz venlerinpatogenezi halen tartışılmaya devam etmektedir. Variköz ven fizyopatolojisi için sonzamanlarda ileri sürülen teoriler intrinsik venöz duvar anormallikleri nedeniyleoluşan dilatasyon ve bunun sonrasında ortaya çıkan yetersizliktir. Yapılançalışmalarda kan damarı duvarının hücresel kompozisyonunun ve morfolojisininkontrolünde vasküler hücre apopitozisinin rolü olabileceği ileri sürülmüştür. Buçalışmamızda normal ve variköz venlerin proapopitotik (bax ve kaspaz-9) veantiapopitotik (bcl-2) durumlarını belirleyerek varis gelişiminde apopitotikaktivitenin rolünü araştırmayı amaçladık.Çalışma, koroner arter bypass greft operasyonu geçirecek sağlıklı venasaphena magna (VSM)'ya sahip 15 hasta (Kontrol grubu, Grup 1) ve alt ekstremitedeprimer varis tanısı nedeniyle opere edilecek 15 hasta (Variköz ven grubu, Grup 2)olmak üzere 30 hasta üzerinde gerçekleştirildi. Grup 2'de yer alan hastaların VSMtrasesi boyunca primer varisleri mevcut olup tümünde venöz duplex USG'deVSM'de reflü gösterildi (CEAP sınıflamasına göre C2(s) Ep As2-3 Pr). Her iki grubundizaltı baldır bölgesi VSM′ sından doku örnekleri alındı. Doku kesitlerindeimmünohistokimyasal boyama ile proapopitotik bax ve kaspaz-9 ve antiapopitotikbcl-2 araştırıldı.Variköz venlerin medya tabakasında kollajen fibril seviyesinde artış ilebirlikte düz kas hücre azalması gözlendi. Elastin ağ örgüsündeki bozulma variközvenlerde daha fazlaydı.Variköz ven grubun medya tabakasında kontrol grubunmedyasına oranla daha fazla bax (+) ve kaspaz-9 (+) hücreler saptandı (p<0.05 vep<0.01). Tüm damar duvarı katmanında ise total bax (+) ve kaspaz-9 (+) hücrelerkontrol grubunda anlamlı olarak fazlaydı (p<0.05 ve p<0.01). Variköz ven grubununmedya tabakasındaki fazla bax ve kaspaz-9 pozitifliği, aşırı düz kas hücre azalmasınedeniyle olan rölatif yüksekliğe bağlı olabilir. Buna karşın bcl-2 boyamasında isevariköz venler ile sağlıklı venler arasında belirgin bir farklılık bulunmadı (p>0.05).Sonuç olarak variköz venler bütün olarak değerlendirildiğinde apopitotikaktivitenin azaldığnı saptadık. Fibrotik dejenerasyon ve artmış düz kas hücresiazalması daha az apopitotik mekanizmanın sebebi olabilir. Ancak fibrozis ve düz kashücre azalmasının da sebebi medyadaki yüksek apopitotik aktivite olabilir.Anahtar kelimeler: Variköz venler, Apopitozis, Vasküler duvar9The Role of Apoptosis in Lower Extremity Primary Varicose VeinsEven though different theories were developed for lower extremity varicoseveins, pathogenesis of lower extremity varicose veins still continuous for debating.Most recent proposed mechanism for development of varicose vein pathophysiologyis venous wall failure due to intrinsic venous wall abnormalities. The research studieswere shown importance of apopitotic role on vessel wall cell composition andmorphology control. In this study, we aim to investigate pro-apoptotic (bax andcaspase-9) and anti-apoptotic (bcl-2) changes in varicose vein and normal vein todetermine impotence of apoptotic activity for development of varices.Fifteen patients with normal vena saphena magna (VSM) underwent coronarybypass surgery (Control group, Group 1) and fifteen patients with primary varicosedilatation on lower extremity underwent surgery (Varicose vein group, Group 2)were enrolled in this study. Appearance of varicose dilatation and venous reflux onVSM were depicted by Doppler Ultrasonography in Group 2 (According CEAPclassification C2(s) Ep As Pr). VSM tissue specimens were obtained from calf2-3region. Pro-apoptotic bax and caspase-9 and anti-apoptotic bcl-2 were analyzed intissue slices by immuno-histochemical staining methods.Increased amount of collagen fibrils in tunica media and decreased smoothmuscle cells were observed in varicose veins slices. Degeneration of elastin layerwas prominent in varicose vein group. Bax and caspase-9 expression in tunica medialayer were significant higher in the varicose vein groups of samples than normal veingroups of samples (p<0.05, p<0.01). Increased bax and caspase-9 expression inentire vessel layers were significant in normal veins (p<0.05, p<0.01). Excesspositivity of bax and caspase-9 in the media layer of the varicose vein group may bedue to relative increase as a consequence of extreme loss of smooth muscle cells.Instead of there were no statically difference for bcl-2 expression by immunostainingbetween group 1 and group 2 (p>0.05).As a result, the whole layer of varicose veins evaluated together we observedthat apoptotic activity were decreased in varicose veins. Fibrotic degeneration andexcessed smooth muscle cell decrement may cause less apoptotic activity in varicoseveins. However high apoptotic activity in the layer of media in the early period ofillness may cause fibrosis and decrease in the smooth muscle cells.Key words: Varicose veins, Apoptosis, Vascular wall10