Elazığ Bölgesinde koyunlarda görülen piyeten'in etyolojisinde çinko ve bakırın rolü

Abstract

Bu çalışma piyetenin etyoloj isinde çinko ve bakırın rolünün belirlenmesi amacıyla yapıldı. Hastalığın görüldüğü sürülerde ırk ve yaş ayrımı yapılmadan sağlıklı (n=30) ve piyetenli (n=30) toplam 60 koyundan kan ve tırnak örnekleri alındı. Bu materyallerdeki çinko ve bakır düzeylerinin tespitinde atomik absorbsiyon spektrofotometresi kullanıldı. Elazığ bölgesi sağlıklı ve piyetenli koyunlarda ortalama serum çinko (95.80±3.49 - 46.7712.50) ve tırnak çinko (48.79±1.55 - 39.8711.62) düzeylerinin istatistiksel olarak (p<0.001) önemli olduğu görüldü. Piyetenli koyunların ortalama serum bakır düzeyleri (60.6411.25) sağlıklı koyunların serum bakır düzeyinden (66.8911.45) daha düşük olduğu ve aralarındaki farklılığın istatistiksel olarak önemli (p<0.01) olduğu tespit edildi. Bölgedeki, sağlıklı koyunların ortalama tırnak bakır düzeyinin (16.8710.61), piyetenli olanlara (15.2810.56) oranla daha yüksek ve istatistiksel olarak (p<0.05) önemli olduğu saptandı. Sonuçlar dikkate alındığında; çinkonun piyetenin etyolojisinde predispoze bir faktör olarak rol alabileceği görülmektedir. Bu nedenle, Elazığ bölgesi koyunlarda çinkonun rasyonlara katılması ve ayak banyosu olarak kullanılmasının yararlı olacağı sonucuna varıldı. Bakırın ise; bölgede piyetenin etyolojisinde predispoze bir faktör olarak etkili olmadığı düşünülmektedir.