DENEYSEL DİABETİK SIÇAN BÖBREK DOKUSUNDA ENALAPRİL VE LOSARTAN'IN GHRELİN İMMUNREAKTİVİTESİ ÜZERİNE ETKİLERİNİN İNCELENMESİ

Abstract

Diabetes mellitus kan şekeri yüksekliği ile karakterize, karbonhidrat, protein ve lipid metabolizmalarının bozukluğu ile seyretmektedir. Dünyada giderek daha fazla sayıda insanı etkileyen diabetes mellitusun önemli morbidite ve mortalite nedenlerinden birisi de diabetik nefropatidir. Enalapril ve losartanın renal sistem üzerine oksidasyon yolaklarında inhibisyona neden olarak ve proteinüriyi azaltarak böbreği korudukları bilinmektedir.Ghrelin, büyüme hormonu (BH) salınımını uyaran ve böbrek dahil birçok dokudan salgılanan endojen bir peptiddir. Son zamanlarda, yeni düzenleyici bir peptid olan ghrelinin diabetes mellitus patogenezinde rol oynayabileceği vurgulanmaktadır.Bu çalışmada, diabetin önemli hedef organlarından birisi olan böbrek dokusundaki hasarda tedavi ajanı olarak kullanılan enalapril ve losartanın, BH salınımını uyarıcı bir molekül olan ghrelin immunreaktivitesi üzerine olan etkileri incelenmiştir.Çalışmada, 6 haftalık, 210 ? 20 gram ağırlığında Wistar albino cinsi 28 sıçan kullanıldı. Tüm gruplar 4 hafta süre ile standart rat yemi ve çeşme suyu ile beslendi. Kontrol grubuna (Grup 1) herhangi bir uygulama yapılmadı. Diğer 3 gruba ise 50 mg/kg olacak şekilde tek doz streptozocin 0, 1 M Fosfat-sitrat tamponunda (pH: 4, 5) çözdürülerek i.p olarak uygulandı. Deneysel diabetes mellitus oluştuktan sonra diabet grubu (Grup 2) belirlenip herhangi bir uygulama yapılmadı. Diabet+enalapril grubuna (Grup 3) 4 hafta süreyle 5 mg/kg/gün enalapril orogastrik sonda ile uygulandı. Diabet+losartan grubuna (Grup 4) 4 hafta süreyle 10 mg/kg/gün losartan orogastrik sonda ile uygulandı. Deney sonunda sıçanlar dekapite edildi ve böbrek dokuları çıkarıldı. Rutin ışık mikroskobu takibi yapılarak dokular parafin bloklara gömüldü. Bloklardan alınan kesitlere histolojik boyamalar yapıldı ve ghrelin immunreaktivitesi için avidin-biotin-peroksidaz yöntemi uygulandı.İmmunhistokimyasal boyamada, kontrol grubunda distal tübüllerde orta şiddette (++) ghrelin immunreaktivitesi izlendi. Deneysel olarak diabet oluşturulan sıçanlarda böbrek korteksinde distal tübüllerde şiddetli (+++) ghrelin immunreaktivitesi izlendi. Aynı şekilde bu grupta böbrek medullasındaki distal tübüllerde de şiddetli (+++) ghrelin immunreaktivitesi izlendi. Tedavi gruplarında (Grup 3 ve Grup 4) ise, böbrek korteks ve medullasında ghrelin immunreaktivitesi kontrollerdekine benzer bir görünümdeydi. Distal tübüllerde orta şiddette (++) ghrelin immunreaktivitesi izlendi.Diabetes mellitusun patogenezi ile ghrelin arasında bir ilişki vardır. Diabetik grupta ghrelin immunreaktivitesi artmıştır. Tedavi gruplarının her ikisinde de ghrelin immunreaktivitesinin diabetik gruba göre azaldığı saptandı. Bu çalışmanın sonucunda enalapril ve losartan uygulanmasının diabetik sıçanların böbrek dokusunda ghrelin ekspresyonu üzerinde etkili olduğu ve bu konuda diabette daha geniş kapsamlı çalışmaların yapılması gerektiği kanaatine varılmıştır.Anahtar Kelimeler : Diabetes mellitus, enalapril, losartan, ghrelin.Diabetes mellitus is characterised with high blood glucose levels and disorders of carbonhydrate, protein, and lipid metabolisms. Diabetes mellitus affects more and more people worldwide and one of the most important morbidity and mortality cause of diabetes is diabetic nephropathy. Renal protective effects of enalapril and losartan by inhibition of oxidation pathways and reducing proteinuria is known.Ghrelin is an endogenous peptide, which stimulates the growth hormone secretion, is secreted by most of the tissues includes kidneys. Recently, it is assumed that ghrelin, which is a regulatory peptide, can have role in the pathogenesis of diabetes mellitus.In this study, we investigated the effects of losartan and enalapril which are used as therapeutic agents in diabetic nephropathy on immunreactivity of ghrelin.We used 28 Wistar albino rats that were 6 weeks age and 210 ? 20 gr weight. We fed all groups for 4 weeks with standard food and water. In control group, (Group 1) no intervention was executed. In other 3 groups, 50 mg/kg streptozocin solved in 0,1 M phosphate-citrate buffer (pH 4.5) was injected intraperitoneally. After the establishment of experimental diabetes mellitus we determined the diabetes group (Group 2) and no intervention was executed to this group. In diabetes + enalapril group (Group 3), we administered 5 mg/kg/day enalapril via orogastric catether for 4 weeks. Diabetes+losartan group (Group 4), we administered 10 mg/kg/day losartan via orogastric catether for 4 weeks. After the experiments rats were decapitated and renal tissues were taken out. With routine light microscope observation, tissues were intered into paraphine blockes stained with histologic coloures and for ghrelin immunreactivity ``avidin-biotin-peroxidase?? method was applied.With immunohistochemical stain, we observed moderate (++) ghrelin immunreactivity on distal tubuli. In experimentally diabetes group, we observed severe (+++) ghrelin immunreactivity on renal cortex and renal medulla distal tubuli. In treatment groups (Group 3 and Group 4), ghrelin immunreactivity in renal cortex and medulla was similar to control group, and moderate (++) ghrelin immunreactivity was observed in distal tubuli.There is relationship between diabetes mellitus and ghrelin. In diabetic group, ghrelin immunreactivity was high. In both treatment groups, ghrelin immunreactivity was low in comparison with diabetic group. In conclusion, we determined that enalapril and losartan administration has effects on ghrelin expression in renal tissue of diabetic rats and more comprehensive studies are needed on this issue.Key Words: Diabetes mellitus, enalapril, losartan, ghrelin