"AĞIR METAL (HG++, CU++, CD++, PB++)-HORMON ETKİLEŞİMİNİN ARPA (HORDEUM VULGARE L.) TOHUMLARININ ÇİMLENMESİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI"

Abstract

YÜKSEK LİSANS TEZİ AĞIR METAL (Hg++, Cu++, Cd++, Pb++ - HORMON ETKİLEŞİMİNİN ARPA (Hordeum vulgare L.) TOHUMLARININ ÇİMLENMESİ ÜZERİNDEKİ ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI İnci Gezinci Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoli Anabilim Dalı 2001, Sayfa: 66 Bu çalışmada Hg++, Cu++, Cd++ ve Pb++'nun arpada tohum çimlenmesi, kök ve koleoptil büyümesi üzerindeki etkileri ve bu etkilerin dıştan uygulanan GA3 ile kinetine verdiği tepkiler araştırılmıştır. Elde ettiğimiz sonuçlara göre; çimlenme, kök ve koleoptil büyümesi üzerine en fazla toksik etkiyi civa göstermiş ve civayı sırasıyla kadmiyum, bakır, kurşun izlemiştir. Genel olarak ağır metal katyonunun konsantrasyonundaki artışa paralel olarak çimlenme oranı, kök ve koleoptil büyümesi azalmıştır. Belirli konsantrasyonlardan itibaren radikula testayı yırtmış, yani çimlenme gerçekleşmiş, fakat kök veya koleoptil gelişimi olmamıştır. Civanın düşük konsantrasyonları kök büyümesini koleoptil büyümesine göre biraz daha fazla engellemiştir. Fakat yüksek konsantrasyonlarda koleoptil büyümesinin bu elemente olan duyarlılığı köke göre artmış ve koleoptil büyümesi kök büyümesine göre daha düşük konsantrasyonlarda tümüyle durmuştur. Kadmiyum ve bakır kök büyümesini, koleoptil büyümesine göre daha fazla engellemiştir. Kurşunda ise buna aksi bir durum gözlenmiş ve bu elementin koleoptil büyümesi üzerinde oluşturduğu inhibitif etki köke göre biraz daha fazla olmuştur. Bitki büyüme maddesi (GA3 ve kinetin) uygulaması, ağır metallerin çimlenme üzerinde oluşturduğu engelleyici etkiyi ortadan kaldıramamıştır. Fakat ağır metallerin koleoptil üzerinde meydana getirdikleri büyüme inhibisyonu kinetin muamelesiyle büyük oranlarda azalmıştır. Bu sonuç, kinetine göre düşük oranlarda olmakla birlikte, GA3 için de tespit edilmiştir. Son olarak, ağır metallerin kök büyümesi üzerinde oluşturdukları engelleyici etki kinetin uygulamasıyla iyice artmıştır. Anahtar kelimeler: Ağır metal, çimlenme, kök ve koleoptil büyümesi, giberellin, kinetin \