Kısraklarda üreme olaylarının denetlenmesi

Abstract

At yeti ş tiricili ğ inde dam ı zl ı k kı sraklarda her yı l bir tay elde etmenin yan ı s ı ra, tay ı n do ğ umsezonunun (Ocak-Haziran) hemen ba ş ı nda do ğ mas ı oldukça önemlidir. Çünkü tay sezon sonunda(Haziran ayı ) do ğ du ğ u takdirde, sezon ba ş ı nda (Ocak ay ı ) do ğ anlarla birlikte yarı ş mak zorundad ı r.Bu durum sezon sonunda do ğ an taylar için ciddi bir dezavantajd ı r. Bu nedenle kı sra ğ ı n geçi ş sezonundaki siklik düzensizliklerinin bir an önce düzene sokulmas ı ve sezonun ilk ovulasyonunerkene al ı nmas ı oldukça önemlidir.Ayrı ca, k ı sra ğ ı n mümkün olan en az say ı da a ş ı mla gebe b ı rakı lmas ı da at yeti ş tiricileri için oldukçaönemlidir. Böylece dam ı zl ı k ayg ı rlardan daha rantabl yararlan ı ld ı ğ ı gibi, artan a ş ı m maliyetinin deönüne geçilmi ş olur. Ayrı ca mükerrer aş ı ma ba ğ l ı uterus yang ı ları gibi bazı sorunları n daş ekillenme riski azal ı r. Kı sra ğ ı n mümkün olan en az say ı da a ş ı mla gebe b ı rakı lmas ı , folikül geli ş imiizlenerek ve a ş ı m öncesi ovulasyonları n uyarı lmas ı na yönelik uygulamalar yap ı larak sa ğ lanabilir.Yarı ş ve gösteri kı srakları n ı n östrüs dönemlerinde gözlenen performans düş üklüğ ü ve k ı zg ı nl ı klailgili baz ı istenmeyen belirtiler sergilemesi yeti ş tiricilerin yakı nd ı kları bir ba ş ka problemdir. Östrüsbelirtilerinin baskı lanmas ı na yönelik uygulamalar veya siklik aktivitenin baskı lanmas ı ile bu tipproblemler giderilebilir.Bu derlemede, bu ve benzeri sorunlara çözüm olabilecek yakla ş ı mlar k ı sraklarda üremeolayları n ı n uyarı lmas ı veya düzenlenmesine yönelik uygulamalar ve kı sraklarda üreme olayları n ı nbask ı lanmas ı na yönelik uygulamalar alt ba ş l ı kları içinde ele al ı nmı ş tı r.