2000 YILI ÖNCESİ VE 2000 YILI SONRASI SEÇİM EKONOMİSİ: TÜRKİYE ÖRNEĞİ

Abstract

Siyasal iktidarlar seçimleri tekrar kazanabilmek için ellerindeki güç ve yetkileri kullanarak seçim ekonomisi politikaları uygularlar. Seçim ekonomisi çerçevesinde makroekonomik göstergelerde iyileşmeye giderler, kamusal harcamaları arttırıp kamu gelirlerini azaltma eğilimindedirler. Bu durum uzun vadede ekonomik yozlaşmanın yanında siyasal yozlaşmaya ve ekonomide yapısal sorunlara yol açmaktadır. Seçimler, siyasal süreçte rol alan aktörler için özel önem arz eder. Siyasal partiler, seçmenler, baskı ve çıkar grupları ile bürokrasi, siyasal sürecin aktörlerini oluşturmaktadırlar. 1980-2000 ve 2000-2023 yılları arası ekonomik analiz yapılırken seçim dönemleri genelde beşer yıllık dönemler itibariyle alınmıştır. Bu kapsamda, seçim yıllarında, seçim öncesi ve sonrası açılarından değerlendirildiğinde, genelde seçim ekonomisinin uygulandığı ve ekonomiye yönelik artışların olduğu görüldüğü ve bu durum ülke ekonomisine ciddi zararlar vermiştir. Bu çalışmada, seçim ekonomisi ve seçim ekonomisi uygulamalarının 2000 öncesi ve 2000 sonrası yapılan seçimler öncesi ve sonrası yıllara göre ülke ekonomisini etkileyip etkilemediği etkisi, Türkiye açısından 43 yıllık bir perspektiften değerlendirilmeye çalışılmaktadır. Çalışma altı bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde araştırmanın amacı ve önemi, ikinci bölümde seçim ekonomisi kavramı ve seçim ekonomisi modelleri incelenmiştir. Üçüncü bölümde Türkiye'de ki siyasal sistemler ve politik ekonomiye yer verilmiştir. Dördüncü bölümde 2000 yılı öncesi, beşinci bölümde ise 2000 yılı sonrası seçim ekonomisi uygulamaları, ekonomik göstergeler, sosyal transferler, istihdam ve vergi politikaları, altıncı bölümde ise genel değerlendirme ve politika önerileri ayrıntılı olarak analiz edilmiştir.In order to win the elections again, political governments implement election economy policies by using their power and authority. Within the framework of election economy, they improve macroeconomic indicators, tend to increase public expenditures and reduce public revenues. In the long run, this situation leads to economic corruption as well as political corruption and structural problems in the economy. Elections are of special importance for the actors involved in the political process. Political parties, voters, pressure and interest groups and the bureaucracy constitute the actors of the political process. While conducting economic analysis between 1980-2010 and 2010-2023, election periods were generally taken as five-year periods. In this context, when the election years are evaluated in terms of before and after the election, it is seen that the election economy is generally applied and there are increases in the economy, and this situation has caused serious damage to the country's economy. In this study, the impact of election economics and election economics practices on the country's economy before and after the 2010 elections, and whether they have affected the economy, is tried to be evaluated from a 43-year perspective for Turkey. The study consists of six sections. In the first section, the purpose and importance of the research are examined, and in the second section, the concept of election economics and election economics models are examined. In the third section, political systems and political economy in Turkey are included. In the fourth chapter, pre-2000 election economy practices, in the fifth chapter, post-2000 election economy practices, economic indicators, social transfers, employment and tax policies, and in the sixth chapter, general evaluation and policy recommendations are analyzed in detail.