Doğu Karadeniz Dağlarında Yaylacılık

Abstract

Pleistosen buzullaşması Anadolu'nun pek çok dağında olduğu gibi Kuzeydoğu Anadolu'daki dağlarda da derin izler bırakmıştır. Buzullaşmadan arta kalan U profilli tekne vadilerin tabanlarında çeşitli yükseltilerde yaylacılıkla ilişkili yerleşmeler vardır. Çevrede kısa mesafede, yükseltinin artması nedeniyle, karın yerden farklı zamanlarda kalkması, yaylacılığı doğrudan etkilemektedir. Bu nedenle kimi köylerde birden fazla geçici yerleşme dikey yönde farklı yükselti basamaklarında yer alırlar. Yer yer değişmekle beraber yayla göçü nisan ortalarında başlar ve ekim ayı sonuna kadar sürer. Yayla yerleşmeleri 1000 metreden yüksektedir. Mezraa ve aşağı yaylalar gibi yükseltisi daha az olan yerleşmelerde arıcılık ve bazı sebzelerin yetiştirilmesi de söz konusudur. Yaylacılıkla ilişkili evler genellikle ahşaptandır ya da pak şeklindedir. Günümüzde bazı yerleşmelerde geleneksel yaylacılığa ilişkin kullanım sayfiye amaçlı kullanıma dönüşmüştür.