FEN BİLGİSİ ÖĞRETMEN ADAYLARININ DİJİTAL VATANDAŞLIK SEVİYELERİNİN ÇEŞİTLİ DEĞİŞKENLER AÇISINDAN İNCELENMESİ

Abstract

Bu çalışma, Fen bilgisi öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık düzeylerinin tespit edilmesi ve bu düzeylerin farklı değişkenler açısından incelenmesi amacıyla tarama modelinde yapılmıştır. Bu araştırmanın örneklemini, 2021-2022 eğitim-öğretim yılı Fırat Üniversitesi Eğitim Fakültesi Fen Bilgisi Öğretmenliği bölümünde öğrenim görmekte olan 1., 2., 3. ve 4. sınıfta okuyan 50 üniversite öğrencisi oluşturmuştur. Veri toplama aracı olarak "Kişisel Bilgi Formu" ve "Dijital Vatandaşlık Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırma sonucu Araştırma sonucu elde edilen bulgulara göre, çalışmaya katılan öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık boyutlarının dijital iletişim, dijital etik, dijital erişim ve dijital hak puan ortalamalarının cinsiyete göre anlamlı farklılık gösterdiği; dijital sağlık, dijital güvenlik ve dijital ticaret puan ortalamalarının ise cinsiyete göre anlamlı olarak farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Fen bilgisi öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık boyutlarının sınıf düzeyleri ve yaş düzeylerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermediği; gelir düzeylerine göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık gösterdiği görülmüştür. Ayrıca öğretmen adaylarının dijital Ayrıca öğretmen adaylarının dijital vatandaşlık boyutlarının internet kullanım aracı olarak dizüstü bilgisayar, masaüstü bilgisayar, tablet PC ve akıllı telefon kullanmalarına göre istatistiksel olarak anlamlı farklılık göstermediği bulunmuştur. Bu çalışmada elde edilen sonuçlara göre dijital vatandaşlık ile ilgili nicel ve nitel araştırmaların yapılması, bu konuda öğretmen adaylarına verilecek eğitimlerin ve bu eğitimlerde yürütülecek içeriklerin belirlenmesi açısından önemli olduğu görülmektedir.

This study was conducted using a survey model to determine the digital citizenship levels of science teacher candidates and to examine these levels in terms of different variables. The sample of this research consisted of 50 university students studying in the 1st, 2nd, 3rd, and 4th grades of the Science Education Department at Firat University during the 2021-2022 academic year. "Personal Information Form" and "Digital Citizenship Scale" were used as data collection tools. According to the findings obtained, the digital citizenship dimensions of the participating teacher candidates showed significant differences in digital communication, digital ethics, digital access, and digital rights point averages according to gender; however, digital health, digital security, and digital commerce point averages did not show significant differences according to gender. It was observed that the digital citizenship dimensions of science teacher candidates did not show statistically significant differences according to grade and age levels, but showed statistically significant differences according to income levels. In addition, it was found that the digital citizenship dimensions of teacher candidates did not show statistically significant differences according to the use of laptop computers, desktop computers, tablet PCs, and smartphones as internet access devices. Based on the results obtained in this study, it is seen that conducting quantitative and qualitative research on digital citizenship and determining the education to be given to teacher candidates and the content to be carried out in these trainings is important.