Türk Toplumunda Multipl Skleroz ile Interlökin-18 Gen Polimorfizmleri (-137 G/C, -607 C/A ve -656 G/T) Arasındaki İlişki

dc.contributor.authorÇakmak, Edanur
dc.contributor.authorArman, Ahmet
dc.contributor.authorKapar, Öznur
dc.contributor.authorAlan, İpek
dc.contributor.authorAğan, Kadriye
dc.date.accessioned2026-09-08T07:04:19Z
dc.date.issued2026
dc.departmentFırat Üniveristesi
dc.descriptionTYL-2022-10439
dc.description.abstractAmaç: Multipl skleroz (MS), merkezi sinir sistemini etkileyen ve genetik ile çevresel faktörlerin birlikte rol oynadığı kompleks bir hastalıktır. Bu çalışmada, interlökin-18 (IL-18) gen promotör polimorfizmlerinin (-137 G/C, -607 C/A ve -656 G/T) Türk toplumunda MS ile ilişkili olup olmadığının araştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Çalışmaya klinik kriterlere göre MS tanısı almış 310 hasta ve 220 sağlıklı kontrol dahil edilmiştir. IL-18 -137 G/C polimorfizmi allel-spesifik PCR (AS-PCR) yöntemiyle; -607 C/A ve -656 G/T polimorfizmleri ise sırasıyla Tru1I ve MwoI enzimleri kullanılarak PCR-RFLP yöntemiyle genotiplendirilmiştir. Hasta ve kontrol grupları arasındaki genotip ve allel frekansları ki-kare testi ile karşılaştırılmış ve %95 güven aralığında odds oranları hesaplanmıştır. Bulgular: IL-18 -137 G/C polimorfizmi ile MS arasında anlamlı bir ilişki saptanmıştır (p<0.001). GC genotipi MS hastalarında (%51,3), kontrol grubuna (%35,5) kıyasla daha yüksek bulunmuştur. Benzer şekilde IL-18 -607 C/A polimorfizmi de anlamlı farklılık göstermiştir (p<0.001); AA genotipi MS hastalarında %19,7, kontrol grubunda ise %9,1 oranında görülmüştür. -137 konumundaki GC genotipi MS riskini yaklaşık iki kat artırırken (OR≈1,99), -607 konumundaki AA genotipi MS riskini yaklaşık 3,25 kat artırmaktadır. Her iki polimorfizm için minör allel frekansları (-137 için C, -607 için A) MS hastalarında kontrollere göre anlamlı derecede daha yüksek bulunmuştur (p<0.001). Buna karşın IL-18 -656 G/T polimorfizmi açısından gruplar arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır (p=0.325). Sonuç: IL-18 geninin -137 G/C ve -607 C/A polimorfizmleri Türk toplumunda MS ile anlamlı biçimde ilişkili bulunmuş, -656 G/T varyantının ise MS ile ilişkili olmadığı gösterilmiştir. -137 ve -607 pozisyonlarındaki varyant alleller MS duyarlılığını artıran genetik faktörler olarak değerlendirilebilir. Bu bulgular, IL-18 gen polimorfizmlerinin MS patogenezindeki rolünü desteklemekte ve hastalık riskinin belirlenmesinde potansiyel biyobelirteçler olarak kullanılabileceğini düşündürmektedir.
dc.description.sponsorshipMarmara Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Komisyonu Başkanlığı tarafından TYL-2022-10439 numaralı proje ile desteklenmiştir.
dc.identifier.dergipark1824031
dc.identifier.doi10.7240/jeps.1824031
dc.identifier.endpage288
dc.identifier.issn2636-8277
dc.identifier.issue2
dc.identifier.orcid0009-0001-8947-2682
dc.identifier.orcid0000-0001-5547-0024
dc.identifier.orcid0009-0004-2117-2079
dc.identifier.orcid0009-0005-4810-5535
dc.identifier.orcid0000-0001-5696-6435
dc.identifier.startpage281
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.7240/jeps.1824031
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11508/64658
dc.identifier.volume38
dc.language.isoen
dc.publisherMarmara Üniversitesi
dc.relation.ispartofInternational Journal of Advances in Engineering and Pure Sciences
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20250903
dc.subjectMultipl skleroz
dc.subjectTek nükleotid polimorfizmi
dc.subjectGenetik yatkınlık
dc.subjectİnterlökin-18
dc.subjectPolimorfizm
dc.titleTürk Toplumunda Multipl Skleroz ile Interlökin-18 Gen Polimorfizmleri (-137 G/C, -607 C/A ve -656 G/T) Arasındaki İlişki
dc.title.alternativeAssociation between Multiple Sclerosis and Interleukin-18 Gene Polymorphisms (-137 G/C, -607 C/A and -656 G/T) in Turkish Population
dc.typeArticle

Dosyalar