Sosyal Demokrasiden Yeni Sağa CHP’nin Söylemsel Dönüşümü: Bir Siyasal Söylem Çözümlemesi Denemesi

Abstract

Bu çalışma, Cumhuriyet Halk Partisi'nin (CHP) politikalarında ve söylemlerinde sağa kaydığı tezini ilerisürmekte ve bu dönüşümün izlerini eski lideri Deniz Baykal'ın ve görevdeki lideri KemalKılıçdaroğlu'nun söylemleri ve seçim bildirgeleri üzerinden incelemektedir. CHP, partinin resmibildirilerinde kendisini sosyal demokrat ve laik olarak tanımlamıştır. Ancak, son yıllarda, CHP'ninsiyasal söylemlerinin bu sosyal demokratik çizgiden sağ-muhafazakâr bir siyaset diline doğru kaydığıgözlemlenmiştir. Siyasal söylemdeki bu dönüşümün oy kazanma amacı ile ilgili olduğudüşünülmektedir. Ülkelerin siyasi, ekonomik ve sosyal koşulları partilerin programlarında veliderlerinin söylemlerinde bir değişiklik yapmasına neden olmaktadır. Bu çalışma, 1990’lardan 2018yılına kadar geçen sürede CHP'nin yaşadığı söylemsel dönüşümü lider konuşmaları ve parti seçimbildirgeleri üzerinden göstermeyi amaçlamaktadır. Bu değişimin yönünü ortaya koymak amacıyla,siyasal konuşmalar ve siyasal metinler incelenmiş ve her iki liderin konuşması ve seçim bildirgelerikarşılaştırmalı olarak analiz edilmiştir. Bu çalışmada, Fairclough'un eleştirel söylem çözümlemesiyöntemi, CHP liderlerinin politik söylemlerine uyarlanmış, ayrıca içerik çözümlemesi yöntemi dekullanılmıştır. Çalışmanın bulgularına dayanarak CHP'nin giderek ana karakterini oluşturandeğerlerinden uzaklaştığı, daha liberal bir laiklik anlayışını ve neoliberal ekonomi politikalarınıbenimsediği sonucuna ulaşılmıştır.