TÜRKİYE'DE KADIN İŞGÜCÜNÜN İNCELENMESİ

Abstract

Kadınların iş gücüne katılımı bir ülkenin ekonomik kalkınması ve sosyal refahı için önemlidir. Bu çalışmada, Türkiye'de kadın işgücünün tarihsel gelişimi, mevcut yapısı ve karşı karşıya olduğu sosyo- ekonomik ve kültürel engeller kapsamlı biçimde ele alınmıştır. Kadınların işgücü piyasasına katılım oranlarının, ekonomik kalkınma, toplumsal refah ve cinsiyet eşitliği açısından taşıdığı önem vurgulanmış; Türkiye'nin bu alandaki performansı Avrupa Birliği (AB) ülkeleriyle karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Çalışmada, kadınların işgücüne katılımını etkileyen temel faktörler arasında eğitim düzeyi, medeni durum, yaş, kayıt dışı istihdam oranları ve toplumsal cinsiyet temelli işbölümünün belirleyici olduğu tespit edilmiştir. Tez kapsamında yapılan literatür taraması ve veriye dayalı analizler, Türkiye'de kadınların işgücüne katılımının artırılabilmesi için yalnızca yasal düzenlemelerin değil, aynı zamanda kültürel dönüşümü hedefleyen sosyal politikaların da gerekli olduğunu ortaya koymuştur. Avrupa Birliği ülkelerinde uygulanan başarılı örnekler doğrultusunda; esnek çalışma modelleri, kreş desteği, doğum izinlerinin yaygınlaştırılması, kayıt dışı istihdamla mücadele ve kadın girişimciliğinin teşviki gibi bütüncül politikaların Türkiye açısından uygulanabilir olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Kadınların işgücüne tam ve eşit katılımının sağlanması, bireysel düzeyde ekonomik özgürlük ve toplumsal katılımı artırmakla kalmayacak; aynı zamanda Türkiye'nin ekonomik kalkınma hedefleri ve toplumsal cinsiyet eşitliği politikaları açısından da temel bir yapı taşı olacaktır.

Women's participation in the workforce is important for the economic development and social welfare of a country. This study comprehensively examines the historical development of the female workforce in Türkiye, its current structure, and the socio-economic and cultural obstacles it faces. The importance of women's participation in the workforce in terms of economic development, social welfare, and gender equality is emphasized; Türkiye's performance in this area is evaluated by comparing it with the European Union (EU) countries. In the study, it was determined that the main factors affecting women's participation in the workforce are education level, marital status, age, unregistered employment rates and gender-based division of labor. The literature review and data-based analyses conducted within the scope of the thesis revealed that not only legal regulations but also social policies targeting cultural transformation are necessary to increase women's participation in the workforce in Türkiye. In line with the successful examples implemented in the European Union countries; it was concluded that holistic policies such as flexible working models, nursery support, expansion of maternity leaves, combating unregistered employment and encouraging women's entrepreneurship are applicable for Türkiye. Ensuring women's full and equal participation in the workforce will increase economic freedom and social participation at the individual level; it will also be a fundamental building block for Turkey's economic development goals and gender equality policies. Female labor, gender roles