OSMANLI ÖNCESİ ÇEMİŞGEZEK TARİHİ

Abstract

Geçmişi, tarih öncesi devirlere kadar uzanan Çemişgezek, Anadolu coğrafyasının doğusunda, Yukarı Fırat Bölümü'nde yer alan önemli yerleşim merkezlerinden biridir. Çemişgezek yöresinde yapılan kazı çalışmaları sonucunda elde edilen veriler, eski çağlardan itibaren zengin bir kültür ve medeniyetin varlığını ortaya koymaktadır. Bulunduğu coğrafyadan dolayı Anadolu'nun doğusu ile batısı ve de kuzeyi ile güneyi arasında, adeta bir geçiş güzergâhında olan yöre birçok devlet, beylik ve toplulukların elde etmek için mücadele ettiği sahalardan biri olmuştur. Çemişgezek, tarihi süreç içerisinde Subarlar, Hurriler, Mitanniler, Hititler, Urartular, Roma, Sasaniler, Müslüman Araplar, Bizans, Türk beylikleri, Anadolu Selçukluları, Moğol, İlhanlı, Timur, Akkoyunlu, Karakoyunlu, Safeviler ve Osmanlı gibi çeşitli devlet ve de beyliklerin egemen olduğu bir alan olmuştur. Bulunduğu Tunceli bölgesinde yaşama en elverişli yerlerden biri olan yöre, kültürlerin kaynaştığı ve aynı zamanda insan unsuru olarak ta gelişime ve yeniliğe her zaman açık olan bir yapıda olmuştur. Günümüzde Tunceli iline bağlı ilçe merkezi olan Çemişgezek'te geçmişten günümüze ulaşmayı başarabilen başta Türk dönemi olmak üzere birçok tarihi eser de mevcuttur. Anahtar Kelimler: Çemişgezek, Pulur (Sakyol), Ortaçağ, Türk Beylikleri, Tarihi Eserler

Çemişgezek, which dates back to prehistoric times, is one of the most important settlements located in the Upper Euphrates Section in the eastern part of Anatolia. Dataas obtained as a result of the excavations in Çemişgezek region shows the existence of a rich culture and civilization since ancient times. Due to its geographical location, which is a transition layer between the east and west of Anatolia and the north and south of the region, site has been one of the areas where many states, principalities and communities are struggled to obtain. In the history of Çemişgezek has been conquered by, Subars, Hurris, Mitannis, Hittites, Urartians, Romans, Sassanids, Muslim Arabs, Byzantine, Turkish Principalities, Anatolian Seljuks, Mongolians, Ilhanlı, Timur, Akkoyunlu, Karakoyunlu, Safavids and Ottoman Empire. The area, which is one of the most convenient place to live around Tunceli region, has been in a structure where cultures are fused and at the same time open to developments and innovations as a human being. Nowadays in Çemişgezek, the district located in the province of Tunceli, there are many historical artifacts, especially from the Turkish period. Key Words: Çemişgezek, Pulur (Sakyol), Middle Ages, Turkish Pricipalities, Historical Monuments