ANALYTICAL DETERMINATION OF SOME AMINO ACIDS AND POLYPHENOLS IN HONEY PRODUCED IN ELAZIĞ REGION WITH GC AND HPLC METHODS

Abstract

Bu çalışmada, Türkiye'nin Elazığ ilindeki yedi bölgeden alınan bal örneklerinin kimyasal bileşimi ve kalite parametreleri incelenmiştir. Araştırma, balın özgünlüğü, besin değeri ve terapötik potansiyelinin önemli göstergeleri olan serbest amino asitlerin ve polifenolik bileşiklerin tanımlanması ve miktarlarının belirlenmesine odaklanmaktadır. Gaz Kromatografisi (GC) kullanılarak on yedi serbest amino asit tanımlanmış ve miktarları belirlenmiştir; valin tüm bölgelerde en baskın amino asittir. Polifenol profili için Yüksek Performanslı Sıvı Kromatografisi (HPLC) kullanılmış ve en yüksek toplam polifenol seviyeleri Arıcak ve Ağın ballarında gözlenmiştir. Bu bulgular, Elazığ ballarının zengin fitokimyasal çeşitliliğini vurgulamakta ve polifenol bileşiminin coğrafi köken ve antioksidan potansiyel için güvenilir bir belirteç olarak hizmet edebileceğini göstermektedir. Biyokimyasal profillemeye ek olarak, bal örneklerinin pH, nem içeriği, elektrik iletkenliği, Brix değerleri, yoğunluk ve viskozite gibi fizikokimyasal özellikleri ölçülmüş ve Codex Alimentarius ve Türk Gıda Kodeksi standartları tarafından belirlenen sınırlar dahilinde bulunmuştur. Özellikle, Arıcak balı en yüksek Brix ve viskozite değerlerini göstererek üstün muhafaza özelliklerine ve daha yoğun bir bileşime işaret etmiştir. Bulgular, Elazığ balının değerlenmesini ve potansiyel coğrafi işaretini desteklemekte ve ulusal ve uluslararası pazarlarda yüksek kaliteli, sağlığa faydalı doğal bir ürün olarak tanıtılmasının önünü açmaktadırThis study investigates the chemical composition and quality parameters of honey samples from seven regions in Elazığ Province, Türkiye. The research focuses on the identification and quantification of free amino acids and polyphenolic compounds, which are crucial indicators of honey's authenticity, nutritional value, and therapeutic potential. Seventeen free amino acids were identified and quantified using Gas Chromatography (GC), with valine being the most dominant amino acid across all regions. High-Performance Liquid Chromatography (HPLC) was used for polyphenol profiling, with the highest total polyphenol levels observed in honeys from Arıcak and Ağın. These findings highlight the rich phytochemical diversity of Elazığ honeys and suggest that polyphenol composition may serve as a reliable marker for geographical origin and antioxidant potential. In addition to biochemical profiling, the physicochemical properties of the honey samples—including pH, moisture content, electrical conductivity, Brix values, density, and viscosity—were measured and found to be within the limits established by Codex Alimentarius and Turkish Food Codex standards. Notably, Arıcak honey displayed the highest Brix and viscosity values, indicating superior preservation characteristics and a denser composition. The findings support the valorization and potential geographical indication of Elazığ honey and pave the way for its promotion as a high-quality, health-beneficial natural product in national and international markets.