Sosyal Hizmet Uygulamalarında Bireysel ve Toplumsal Değerlerinİşlevselliğine Kavramsal Bakış

Abstract

Bu çalışmanın amacı; bireysel ve toplumsal değerlerin, koruyucu, önleyici ve müdahale edici sosyal hizmet uygulamalarındaki etkililiğini kavramsal olarak açıklamak ve sosyal hizmet uygulamalarında, değerlerin ne denli işlevsel olduğunu/olabileceğini ortaya koymaktır. Bu kapsamda; değerin tanımı, kapsamı, işlev ve nitelikleri, değerlerin sınıflandırılması, bireysel ve toplumsal değerlerin yapısı ve işlevleri, sosyal hizmet mesleğinin değerleri ile toplumsal değerler arasındaki ilişki açıklanmaya çalışılmıştır. Tutumların eylemlere dönüşmesini sağlayan ve toplumlarda sosyo-kültürel farklılıklara anlam veren değerler; sosyal hizmet uygulamalarında “birey”i (mikro) ve “toplum”u (makro) anlamada en önemli toplumsal dinamiklerden biri olarak kabul görmektedir. Sosyal hizmet uygulamaları, birey ve çevre arasındaki ilişkiye odaklanarak; mesleki değerlerin yanı sıra bireysel ve toplumsal değerleri merkeze alarak yürütülmektedir. Bireyin güçlenmesi için bireyin sahip olduğu ve önem verdiği değerleri kullanarak müdahale planı oluşturulur. Bu nedenle sosyal hizmet eğitimi, yaklaşımları, modelleri ve uygulamalarında; bireysel, toplumsal ve mesleki değerler ile ilgili konulara geniş bir şekilde yer verilmesi; meslek elemanlarının değerleri koruma, önleme ve müdahale alanlarında işlevsel olarak kullanma pratiklerinin artırılması önemlidir.