Brakiyal arter intima-media kalınlığının endotel fonksiyonu ve sol ventrikül kütle indeksi ile ilişkisi

Abstract

Amaç: Amacımız brakiyal intima-media kalınlığı (İMK) ile endotel fonksiyonu ve sol ventrikül kütlesi (SVK) arasındaki ilişkiyi ortaya koymaktır. Yöntemler: Enine- kesitli, gözlemsel bu çalışmaya ilaç kullanmayan veya yeni tanı almış JNC 7 kriterlerine göre evre I-II olan 54 hipertansif hasta ile yaş ve cinsiyet uyumlu 27 kontrol alındı. İMK gruplardan habersiz aynı radyolog tarafından yüksek çözünürlüklü ultrasonografi cihazı ile ölçüldü. Endotel fonksiyonunun değerlendirilmesinde, noninvazif en çok kullanılan yöntem olan brakiyal arterden bakılan endotel- bağımlı vazodilatasyon (FMD) yöntemi kullanıldı. SVK Devereux metoduna göre hesaplandı. SVK vücut yüzey alanına bölünerek “sol ventrikül kütle indeksi” (SVKİ) hesaplandı. İki grup arasındaki sürekli değişkenler Mann-Whitney U testi, nitel değişkenler Ki-kare testi ve parametreler arası ilişkiler çoklu lineer regresyon analizi kullanılarak değerlendirildi. Bulgular: Hipertansif ve kontrol grupları ortalama yaş, cinsiyet dağılımı ve sol ventrikül ejeksiyon fraksiyonu bakımından birbirine benzerdi. Hipertansif ve kontrol grubu arasında İMK değeri oldukça anlamlı farklıydı (0.43±0.09 ve 0.33±0.06 mm, p<0.001). FMD değerinde de gruplar arasında oldukça anlamlı istatistiksel farklılık olduğu görüldü (%4±4 ve %13±12, p<0.001). SVKİ (124 ± 5 vs 99±6 gr/m2, p=0.002) gruplar arasında farklıydı. İMK ile FMD arasındaki korelasyon (r=0.260; p=0.026) ve İMK ile SVKİ arasındaki korelasyon (r =0.348; p=0.004) istatistiksel olarak anlamlıydı. Bağımlı değişkenin SVKİ olduğu çoklu lineer regresyon analizi ile değerlendirildiğinde (R2=0.570, p<0.001) İMK ile SVKİ arasında diğer faktörlerden bağımsız bir ilişkinin olduğu görülmüştür (beta=105; p=0.004). Bu veri ışığında, İMK’daki her 1mm’lik artış SVKİ’de 105 birimlik artış meydana getireceği sonucu çıkarılabilir. Sonuç: Brakiyal arter İMK, endotel fonksiyonu ve SVK ile ilişkilidir. Bu veriler ışığında brakiyal İMK’da tespit edilen olumsuzluğun, FMD ve SVKİ’de de meydana geldiği düşünülebilir.