URANYUM, TORYUM VE POTASYUMUN TAŞINIMI, MENZİLİ VE DAĞILIM KARAKTERİSTİKLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN MATEMATİKSEL BİR MODEL

Abstract

Bu çalışmada, Keban Baraj Gölü yüzeyinden alınan su numuneleri ve dip sediment örneklerinde 238U, 232Th ve 40K analiz edilmiştir. Numunelerin net aktivite değeri, matematiksel işlemler ve programlar yardımıyla elde edildi. Bu değerlere, noktasal yarı variogram metodu uygulanarak, her istasyon için model grafikleri elde edildi. Yarı variogram (YV), ardışık yarı kare farklarının toplamıdır. Noktasal toplam yarı variogram (NTYV) ise, bir noktanın diğer noktalar üzerindeki etkisini de hesaba katmamızı sağlar. Göldeki radyoçekirdek dağılımı toplam 10 model ile açıklandı. Bunlara ek olarak gölün radyoaktivitesi hakkında genel bilgi edinmemizi sağlayan eş-radyoaktivite haritaları elde edildi. Son olarak elde edilen grafik ve haritalar yorumlanarak, gölün üç radyoçekirdek açısından karakterizasyonu yapılmıştır. matematiksel işlemler ve programlar yardımıyla elde edildi. Bu değerlere, noktasal yarı variogram metodu uygulanarak, her istasyon için model grafikleri elde edildi. Yarı variogram (YV), ardışık yarı kare farklarının toplamıdır. Noktasal toplam yarı variogram (NTYV) ise, bir noktanın diğer noktalar üzerindeki etkisini de hesaba katmamızı sağlar. Göldeki radyoçekirdek dağılımı toplam 10 model ile açıklandı. Bunlara ek olarak gölün radyoaktivitesi hakkında genel bilgi edinmemizi sağlayan eş-radyoaktivite haritaları elde edildi. Son olarak elde edilen grafik ve haritalar yorumlanarak, gölün üç radyoçekirdek açısından karakterizasyonu yapılmıştır. Anahtar Kelimeler: Radyoaktivite; Uranyum; Toryum; Potasyum; Model; Taşınım; Dağılım; Yarı Variogram.

In this study, surface water and bottom sediment samples, which taken from Keban Dam Lake analyzed in terms of 238U, 232Th and 40K radionuclides. Activity levels of samples are obtained with mathematical calculations and help of computer programs. Point Cumulative Semi Variogram (PCSV) method is applied to activity levels and graphics obtained for each sample station. Semi variogram (SV) can be defined briefly as the average of the half squared-differences between measurements in a region and PCSV considers the impact on each other points of a point. The radionuclide distribution in lake is explained with 10 PCSV models. In addition, iso-radyoactivity maps, which provided general information about radioactivity of lake are obtained. Finally, characterization of the lake with regard to three radionuclides is done with interpreting of graphs and maps. Key Words: Radioactivity; Uranium; Thorium; Potassium; Model; Transport; Distribution; Semi Variogram.