Yaşlılarda kolon divertikülleri: Bir vaka-kontrol çalışması

Abstract

Giriş ve Amaç: Divertikülozis sık görülen bir durumdur. Hastaların çoğun- da asemptomatik divertikülozis gözlenirken yaklaşık beşte birinde sempto- matik divertiküler hastalık gelişir. Divertikülozis gelişimi gençlikte nadirken, yaşlılıkta görülme sıklığı artar. Altmış beş yaş üstü erişkinlerin yarısından fazlasında divertiküller bulunur. Bu çalışmada, divertikül gelişen yaşlı has- taların klinik ve laboratuvar özelliklerinin belirlenmesi ve divertikülü olma- yanlarla karşılaştırılması amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif vaka kontrol çalışması, 2011-2016 yılları arasında kolorektal kanser tara- ması için kolonoskopi yapılan 65 yaş üzeri bireyleri kapsamaktadır. Kolo- noskopi ile divertikülozis saptanan hastalar, divertikülozis saptanmayanlarla karşılaştırılmıştır. Karşılaştırma parametreleri demografik veriler, komorbid hastalıklar ve tam kan sayımı, biyokimya, eritrosit sedimantasyon hızı ve C-reaktif proteinden oluşan laboratuvar parametreleridir. Bulgular: Çalışma divertikülozis saptanan 175 hasta ve divertikülozisi olmayan yaş ile cinsi- yet yönünden benzer 175 hasta üzerine yapıldı. Ortalama yaş divertikülozis grubunda 75,3±5,6 yıl, kontrol grubunda 74,2±6,2 yıldı. Kadınlar divertikü- lozis grubunun %37'sini, kontrol grubunun %42'sini oluşturuyordu. Diver- tiküller hastaların %53'ünde sol kolonda, %9'unda sağ kolonda ve %38'inde bilateral yerleşimliydi. Gruplar arasında hipertansiyon, diyabetes mellitus ve hiperlipidemi bulunması açısından fark gözlenmedi. Ortanca eritrosit sedi- mantasyon hızı, divertikülozis grubunda, kontrol grubundan daha yüksekti [21 mm/saate karşı 17 mm/saat, p=0.03]. C-reaktif protein açısından gruplar arası fark saptanmadı [4 mg/L'e karşı 3,5 (1,1- 43,5) mg/L, p=0,71]. Gruplar arasında farklı tek biyokimyasal parametre kreatinindi. Ortanca kreatinin değeri divertikülozis grubunda [0,90 mg/dL (0,32-2,16)], kontrol grubuna göre [0,82 mg/dL (0,37-2,41)] daha yüksekti (p=0,005). Sonuç: Önceki çalışmaların aksine, bu çalışmada, kontrollerle karşılaştırıldığında, divertikülozisli hastalarda yüksek hipertansiyon pre- valansı saptanmadı. Bulgularımız, geriatrik popülasyonda, divertikülozisli hastalarda gözlenen daha yüksek kreatinin değerlerinin renal bozukluktan ziyade, iyi bilinen bir divertikülozis risk faktörü olan obezite ile ilişkili ola- bileceğini düşündürmektedir. Erişkin dönemde görülen obezite, ileri yaş- larda, protein-enerji malnütrisyonu ve sarkopeni gelişiminden kısmi olarak koruyucu olabilir. Divertikülozisli yaşlı hastalarda gözlenen yüksek eritrosit sedimantasyon hızı değerleri devam eden düşük düzey inflamasyonun indi- rekt bir göstergesi olabilir.