SPOR EĞİTİMİ ALAN ÖĞRENCİLERİN MESLEKİ KİMLİK DURUMLARI, GİRİŞİMCİLİK NİYETLERİ VE KARİYER PLANLAMA TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ

Abstract

Bu araştırma, üniversitelerin Spor Bilimleri Fakültelerinde ve Beden Eğitimi ve Spor Yüksek Okullarında spor eğitim gören öğrencilerin görüşleri doğrultusunda mesleki kimlik durumları, girişimcilik niyetleri ve kariyer planlama tutumları arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Türkiye'de Fırat Üniversitesi, Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi, Harran Üniversitesi, Bingöl Üniversitesi, Bayburt Üniversitesi, Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi ve İnönü Üniversitesi'nde spor eğitimi gören öğrenciler oluşturmaktadır. Araştırma grubu ise rastgele yöntemle seçilmiş 1120 öğrenciden oluşmaktadır. Öğrencilerin görüşlerini ortaya koyabilmek için üç adet ölçek formu kullanılmıştır. Birinci ölçek, "Mesleki Kimlik Durumu Değerlendirmesi Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçek, 30 madde ve 6 boyuttan oluşmaktadır. İkinci olarak, öğrencilerin girişimcilik niyetlerini belirlemek amacıyla "Girişimcilik Niyeti Ölçeği" kullanılmıştır. Ölçek, 6 madde ve tek boyuttan oluşmaktadır. Üçüncüsü ise "Kariyer Geleceği Ölçeği'dir". Ölçek, 25 madde ve üç boyuttan oluşmaktadır. İlk olarak, ölçeklerin ve alt boyutlarında elde edilen verilerin normallik varsayımını gerçekleştirip gerçekleştirmediğini belirlemek için normallik testi yapılmıştır. Daha sonra araştırma grubunun, kişisel değişkenlerine göre dağılımını ortaya koymak ve bağımsız değişkenlere bağlı farklılaşma düzeyini değerlendirmek için parametrik ve non-parametrik testler uygulanmıştır. Yine bağımlı değişkenler arasında ne düzeyde ve yönde bir ilişki olduğunu belirlemek için "Pearson Korelasyon Analizi" yapılmıştır. Yapılan analizler sonucunda, cinsiyet, yaş, ailenin aylık geliri, sınıf, anne ve babanın eğitim durumları gibi değişkenler geleceğe yönelik kariyer planlamaları yapılırken öğrencileri etkilediği görülmüştür. Kariyer planlaması yapılırken kadınların erkeklere oranla daha kararlı oldukları görülmüştür. Girişimcilik konusunda ise erkeklerin daha ön planda oldukları görülmüştür. Yaş büyüdükçe gelecek planlamalarının daha da ön plana çıktığı tespit edilmiştir. Özellikle ailesinin aylık geliri düşük öğrencilerin gelecek endişesini daha çok yaşadığı görülmekte ve ebeveynlerin eğitim durumlarının yüksek olmasının öğrencilere kariyer hedefleri koyarken kolaylıklar sağladığı belirlenmiştir. "Mesleki Kimlik Durumları Ölçeği", "Girişimcilik Niyetleri Ölçeği" ve "Kariyer Geleceği Ölçeği" arasında pozitif yönde anlamlı ilişki olduğu tespit edilmiştir. Bu ölçekler arasında en güçlü ilişkinin "Mesleki Kimlik Durumları Ölçeği" ve "Kariyer Geleceği Ölçeği" arasında (r= 0.580; p<0.000) orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, spor eğitimi gören öğrencilerin girişimcilik konusunda bilgi sahibi olmaları amacıyla fakülte/yüksek okul ders müfredatına "Girişimcilik" adı altında yeni bir ders koyulabilir ve bütün öğrencilere meslek seçimi konusunda özellikle üniversite eğitiminin başlarında detaylı rehberlik yapılabilir. Anahtar Kelimeler: Mesleki Kimlik, Girişimcilik, Kariyer Planlama Tutumları, Spor EğitimiThis research was carried out in order to reveal the relationship between professional identity situations, entrepreneurial intentions and career planning attitudes in line with the opinions of students studying sports at the Faculty of Sport Sciences and Physical Education and Sports Schools of universities. The universe of Fırat University in Turkey Research, Erzincan Binali Yıldırım University, Harran University, Bingöl University, Bayburt University, Agri Ibrahim Çeçen University consists of students who sports education in the and the University of İnönü. The research group consists of 1120 students who are selected randomly. Three scale forms were used to reveal students' opinions. First scale, "Professional Identity Status Assessment Scale" was used. The scale consists of 30 items and 6 dimensions. Secondly, "Entrepreneurship Intent Scale" was used to determine students' entrepreneurial intentions. The scale consists of 6 items and one dimension. The third is the "Career Future Scale". The scale consists of 25 items and three dimensions. Firstly, "Professional Identity Status Assessment Scale" was used. The scale consists of 30 items and 6 dimensions. Secondly, "Entrepreneurship Intent Scale" was used to determine students' entrepreneurial intentions. The scale consists of 6 items and one dimension. The third is the "Career Future Scale". The scale consists of 25 items and three dimensions. Firstly, the normality test was conducted to determine whether the data obtained in the scales and its sub-dimensions fulfill the normality assumption. Later, parametric and non-parametric tests were applied to determine the distribution of the research group according to personal variables and to evaluate the level of differentiation depending on independent variables. Again, "Pearson Correlation Analysis" was conducted to determine the level and direction of relationship between dependent variables. As a result of the analyzes, variables such as gender, age, monthly income of the family, education status of the mother and father were found to affect students while making career plans for the future. While planning a career, it was seen that women are more determined than men. As for entrepreneurship, it is seen that men are more prominent. It has been determined that future plans become more prominent as the age grows. It is observed that especially the students with low monthly income of the family experience the worry of the future more, and the high educational status of the parents provides students with ease while setting career goals. It has been determined that there is a positive relationship between "Professional Identity Situations Scale", "Entrepreneurship Intentions Scale" and "Career Future Scale". It was determined that the strongest relationship between these scales was medium level between "Professional Identity Situations Scale" and "Career Future Scale" (r = 0.580; p <0.000). As a result, a new course under the name of "Entrepreneurship" can be placed in the curriculum of the faculty / school so that students with sports education are informed about entrepreneurship. Keywords: Professional Identity, Entrepreneurial, Career Planning Attitudes, Sport Education