Romatoid artritli olgularda eser element düzeyleri ve süperoksit dismutaz aktivitesi

Abstract

Romatoid artrit (RA) patogenezinde reaktif oksijen metabolitlerinin (ROM) ve eser elementlerin rolü olduğu ileri sürülmektedir. Bu çalışmada RA 'li hastalarda ROM'ları temizleyici antioksidan enzim olan süperoksit dismutaz (SOD) aktivitesi ile çinko, bakır ve magnezyum eser elementlerinin düzeyleri değerlendirilmiştir. 37-64 yaşlarında 38 RA olgusunda ve 35-50 yaşlarında 20 sağlıklı bireyde eritrosit süperoksit dismutaz aktivitesi ile eritrosit ve plazma bakır, çinko, magnezyum düzeyleri ölçülmüştür. RA grubunun eritrosit SOD aktivitesinin kontrol grubuna göre anlamlı derecede yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0.0001). RA olgularında, plazma bakır düzeyi anlamlı olarak yüksek (p<0.0001), eritrosit bakır düzeyi ise anlamlı olarak düşüktür (p<0.05). Plazma çinko düzeyi RA grubunda anlamlı olarak azalmış (p<0.05), eritrosit çinko düzeyi ise anlamlı olarak artmıştır (p<0.0001). Plazma ve eritrosit magnezyum düzeyinde de azalma belirlenmiştir, ancak bu azalmalar istatistiksel olarak anlamlı değildir. RA'lı hastalarda SOD aktivitesi ile eritrosit magnezyum düzeyi arasında pozitif (r =0.4343, p<0.01), eritrosit SOD aktivitesi ile plazma çinko düzeyi arasında negatif (r =-0.3605, p<0.05) bir ilişki görülmüştür. Eritrosit çinko düzeyi ile plazma bakır düzeyi arasında pozitif (r =0.4132, p<0.01), plazma çinko düzeyi ile eritrosit bakır düzeyi arasında ise negatif bir ilişki gözlenmiştir. Çalışmamızın sonuçları, reaktif oksijen radikallerinin temizleyici enzimi olan süpekoksit dismutaz aktivitesi ve eser element düzeylerindeki değişimlerin RA patogenezinde rolü olabileceği hipotezini destekler görünmektedir.