Yapay Zekâ Tabanlı Doğal Dil İşleme Yaklaşımını Kullanarak İnternet Ortamında Yayınlanmış Sahte Haberlerin Tespiti

dc.contributor.authorToğaçar, Mesut
dc.contributor.authorEşidir, Kamil Abdullah
dc.contributor.authorErgen, Burhan
dc.date.accessioned2026-08-12T15:35:54Z
dc.date.issued2022
dc.departmentFırat Üniversitesi
dc.description.abstractSahte haber, bilinçli veya bilinçsiz bir şekilde çeşitli iletişim kanallarını kullanarak yayılan ve hiç bir gerçeklik payı olmayan uydurma haberlerdir. Günümüzde kitleler çoğu haberleri dijital ve sosyal medya üzerinden alıyorlar. Haberlerin hızlı bir şekilde kitlelere aktarabildiği bu tür iletişim ortamlarında çoğu zaman bu haberlerin doğruluğu suiistimal edinilebiliyor. Kökeni bilinmeyen haberler dezenformasyon veya yanlış bilgilendirme yapılarak toplumlarda ciddi sorunlar oluşturabilmektedir. Özellikle internet ortamında bilgi kirliliğine maruz kalan sahte haberler çok hızlı bir şekilde topluma etkisini gösterebilmektedir. Dijital ortamlarda bu tür problemlerin önüne geçilebilmesi için haberlerin doğruluğunu kavrayabilen ve hızlı bir şekilde teyit eden yapay zekâ tabanlı bir yaklaşım bu çalışmada önerilmektedir. Ayrıca, yapay zekânın bir alt dalı olan Doğal Dil İşleme (DDİ) yöntemi ile erişime açık veri setini kullanarak haberlerin gerçek veya sahte olduğunu tespit eden sınıflandırma analizi gerçekleştirildi. Veri seti, 6335 haber başlığı ve içerikten oluşmaktadır. Bu haberlerin 3171'i gerçek haber niteliği taşırken; 3164'ü ise sahte haber niteliği taşımaktadır. Çalışmanın analizinde DDİ yöntemi ile birlikte Uzun Kısa Süreli Bellek (UKSB) modeli kullanıldı ve veri setinin eğitimi bu model sayesinde gerçekleştirildi. Sonuç olarak, bu çalışmada eğitim verilerinden elde edilen genel doğruluk başarısı % 99,83 idi ve test verilerinden elde edilen genel doğruluk başarısı % 91,48 idi. Bu sonuçlar bize gösteriyor ki gelecekte düşünmeyi planladığımız benzeri çalışmalara umut verici olmuştur.
dc.identifier.doi10.38016/jista.950713
dc.identifier.endpage8
dc.identifier.issn2651-3927
dc.identifier.issue1
dc.identifier.startpage1
dc.identifier.trdizinid507882
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.38016/jista.950713
dc.identifier.urihttps://search.trdizin.gov.tr/tr/yayin/detay/507882
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/11508/34726
dc.identifier.volume5
dc.indekslendigikaynakTR-Dizin
dc.language.isotr
dc.relation.ispartofZeki sistemler teori ve uygulamaları dergisi (Online)
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.relation.tubitakinfo:eu-repo/grantAgreement/TUBITAK//
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TR-Dizin_20260511
dc.subjectDerin Öğrenme
dc.subjectDoğal Dil İşleme
dc.subjectHaber Sınıflandırma
dc.subjectSahte Haber
dc.subjectYapay Zekâ
dc.titleYapay Zekâ Tabanlı Doğal Dil İşleme Yaklaşımını Kullanarak İnternet Ortamında Yayınlanmış Sahte Haberlerin Tespiti
dc.typeArticle

Dosyalar