Sosyal ve sportif hizmet sunan kurumlarda çalışan bireylerin sosyal sermaye ve örgütsel bağlılıkları arasındaki ilişkinin incelenmesi

Abstract

Günümüzde kurumların sürdürülebilir başarısında çalışanlar arasındaki güven, iletişim, iş birliği ve aidiyet duygusu önemli bir rol oynamaktadır. Özellikle sosyal ve sportif hizmet sunan kurumlarda sosyal sermaye düzeyinin yüksek olması, çalışanların örgüte yönelik bağlılıklarının güçlenmesine ve kurumsal verimliliğin artmasına katkı sağlamaktadır. Bu doğrultuda sosyal sermaye ve örgütsel bağlılık kavramları, örgütsel davranış alanında önem kazanan unsurlar arasında yer almaktadır. Bu araştırmada, sosyal ve sportif hizmet sunan kurumlarda görev yapan çalışanların sosyal sermaye ve örgütsel bağlılık düzeyleri arasındaki ilişki değerlendirilmektedir. Ayrıca iki değişkenin çalışanların medeni durum, eğitim seviyeleri, cinsiyet, yaş, istihdam gibi değişkenler bağlamında gösterdiği farklılıklar incelenmiştir. Araştırmanın evrenini Elâzığ ilinde bulunan sosyal ve sportif hizmet sunan kurumlarda görev yapan 980 çalışan oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini ise bu evrenden basit tesadüfi örnekleme yöntemiyle seçilen 287 çalışan oluşturmaktadır. Bu çalışma çerçevesinde, sosyal ve sportif hizmet sunan kurumlarda görev yapan çalışanlardan "medeni durum, eğitim seviyesi, yaş, istihdam şekli ve cinsiyet," gibi demografik özelliklere ilişkin veriler toplanmıştır. Ardından, çalışanların sosyal sermaye düzeyleri ile örgütsel bağlılık düzeylerini belirlemeye yönelik veriler "Örgütsel Bağlılık ve Sosyal Sermaye Ölçeği" aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen verilerin istatistiksel analizleri ise lisanslı SPSS lisanslı 25.0 programı aracılığıyla gerçekleştirilmiştir. Veri analizlerinde normallik varsayımları incelenmiş ve uygun analiz yöntemleri tercih edilmiştir. Bu bağlamda parametrik testlerden yararlanılmıştır. Veri çözümlemelerinde tanımlayıcı istatistiklerden frekans, aritmetik ortalama, standart sapma ve yüzde değerleri referans alınmıştır. Yapılan araştırmada, çalışanların örgütsel bağlılık ve sosyal sermaye durumlarının demografik değişkenler açısından farklılık sergileyip sergilemedikleri göstermediğini belirlemek amacıyla bağımsız ikili grup karşılaştırmalarında" Independent Samples t-Test", ikiden fazla grubu içeren değişkenlerde"(ANOVA)Tek Yönlü Varyans Analizi" uygulanmıştır. Normal dağılım varsayımının sağlanmadığı durumlarda "Mann-Whitney U Testi" ve "Kruskal Wallis H Testi" uygulanmıştır. Ek olarak, sosyal sermaye ölçeği ile örgütsel bağlılık ölçeği ve alt boyutları arasındaki ilişkilerin incelenmesinde "Pearson Korelasyon Analizi" uygulanmıştır. Araştırma bulgularına dayanarak, çalışanların sosyal sermaye ve örgütsel bağlılık düzeyleri genel olarak yüksek bulunmuş; örgütsel bağlılık alt boyutları arasında ise duygusal bağlılık en yüksek, devam bağlılığı ise en düşük ortalamayı sergilemiştir. Medeni durum, yaş, cinsiyet, eğitim durumu ve istihdam şekline göre ölçek puanlarında anlamlı farklılık saptanmış (p<0.05); evli ve erkek çalışanların sosyal sermaye ile bağlılık puanlarının daha yüksek olduğu belirlenmiştir. Korelasyon analizi, duygusal ve normatif bağlılık ile sosyal sermaye arasında orta düzeyde pozitif ilişki ancak devam bağlılığı ile daha düşük bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Anahtar Kelimeler: Sosyal sermaye, örgütsel bağlılık, sosyal ve sportif hizmet kurumları, çalışan bağlılığı, örgütsel davranış.Trust, communication, cooperation, and a sense of belonging among employees play a significant role in the sustainable success of organizations. Particularly in institutions providing social and sports services, high levels of social capital contribute to strengthening employees' organizational commitment and enhancing organizational efficiency. In this context, social capital and organizational commitment have become increasingly important concepts in the field of organizational behavior. This study examines the relationship between the social capital levels and organizational commitment levels of employees working in institutions providing social and sports services. In addition, differences in these variables were investigated according to demographic characteristics such as gender, age, marital status, educational status, and employment status. The population of the study consisted of 980 employees working in institutions providing social and sports services in Elazığ Province. The sample consisted of 287 employees selected through a simple random sampling method. Data were collected using the Social Capital Scale and the Organizational Commitment Scale. Within the scope of the research, demographic data regarding employees' age, gender, marital status, educational status, and employment status were collected. Subsequently, data related to employees' social capital and organizational commitment levels were obtained through the Social Capital Scale and the Organizational Commitment Scale. Statistical analyses were performed using the licensed SPSS 25.0 software package. Normality assumptions were examined, and appropriate statistical techniques were employed accordingly. Descriptive statistics, including frequency, percentage, arithmetic mean, and standard deviation, were used to analyze the data. Independent Samples t-Test was applied for comparisons between two groups, while One-Way Analysis of Variance (ANOVA) was used for variables involving more than two groups. In cases where the assumption of normality was not met, the Mann–Whitney U Test and Kruskal–Wallis H Test were utilized. Furthermore, Pearson Correlation Analysis was conducted to examine the relationships between social capital and organizational commitment and its sub-dimensions. The findings revealed that employees generally exhibited high levels of social capital and organizational commitment. Among the sub-dimensions of organizational commitment, affective commitment demonstrated the highest mean score, whereas continuance commitment showed the lowest. Significant differences were found in scale scores according to age, marital status, gender, educational status, and employment status (p<0.05). Married and male employees were found to have higher levels of social capital and organizational commitment. Correlation analysis indicated a moderate positive relationship between social capital and affective and normative commitment, whereas a relatively weaker relationship was observed with continuance commitment. Keywords: Social Capital, Organizational Commitment, Social and Sports Service Institutions, Employee Commitment, Organizational Behavior.