Elazığ’ın kenar semtlerinde yaşayan kadınların yaşam koşulları ve sağlık riskleri

Abstract

AMAÇ: Bu çalışma; Elazığ örneğinde, şehirlerin kenar semtlerinde yaşayan kadınların yaşam koşulları ve sağlık risklerinin tanımlanması amacıyla yapılmıştır. YÖNTEM: Tanımlayıcı tipte olan çalışma; Elazığ ilinin kenar semtleri arasından rasgele seçilen Yıldızbağları ve Salıbaba mahallelerinde yaşayan 18 yaş ve üzeri 603 kadın üzerinde yapılmıştır. Örnekleme alınacak kadınlar, bağlı bulundukları sağlık birimlerindeki mevcut kayıtlarından sistematik örnekleme yöntemi ile seçilmiştir. Her iki semt nüfusu oranında örneklemde temsil edilmiştir. BULGULAR: Araştırma kapsamına alınan kadınların ortalama; yaşı 36,64±13,61, kişi başına aylık geliri 139,24±106,92 TL’dir. %70,3’ü evli, %32,8’i okur-yazar değil, %42,6’sı yeşil kart sahibidir. %92,7’si gelir getirici bir işte çalışmamaktadır. %31.3’ü şu anda yaşadığı yere başka bir yerden göç ile gelmiştir. Kadınların %57,0’ı yığma ve/veya ahşap binada oturmaktadır. Binaların %4,1’inde banyo, %24,9’unda ise tuvalet evin dışındadır. Kadınların %18,4’ü halen sigara içmektedir. %32.2’si herhangi bir şiddet türüne maruz kalmaktadır. Doğum yapanların %30,3’ü son doğumunu evde kendi başına veya ara ebe yardımı ile yapmıştır. Kadınların %37,8’i kendi sağlık durumunu iyi, %37,0’ı orta, %25,2’si kötü olarak değerlendirmektedir. %79.9’u düzenli sağlık kontrolü yaptırmadığını, %24,9’u kronik bir hastalığı olduğunu belirtmiştir. Kadınların eğitim düzeyi yükseldikçe sağlığını kötü olarak ifade etme ve kronik bir hastalığa sahip olma oranları düşmektedir (p=0.0001). Göç ile geldiğini söyleyen kadınların aynı yerde yerleşik kadınlara göre sağlığını kötü olarak ifade etme oranları daha yüksektir (p=0.007). Kronik bir hastalığı olduğunu belirtenlerin aylık gelir ortalaması hastalığı olmayanlara göre daha düşüktür (p=0.004). SONUÇ: Araştırma kapsamına alınan kadınların, sağlık göstergeleri, konut sağlığı koşulları, eğitim ile sosyal ve ekonomik düzeyleri düşük ve yetersizdir.