Corc Tarâbîşî’nin Şâfiî’nin Hadislere Yaklaşımına Getirdiği Tenkitler ve Bu Tenkitlerin Değerlendirilmesi

Abstract

Müslümanların din tasavvurunda hadisler Kur’ân’dan sonra ikinci kaynak olarak görülür. Kur’ân’a iman edenlerin zihninde bu ilahi kitap tevatür yoluyla geldiğinden sıhhati noktasında bir tereddüt bulunmamaktadır. Hadislerin ise Hz. Peygamber’e aidiyeti isnat yöntemiyle tespit edildiğinden eleştiriler daha çok bu noktada yoğunlaşmaktadır. Müslüman âlimler, hadislerin Hz. Peygamber’e aidiyet problemini çözmek için cerh ve ta‘dil ilmine başvurmuşlardır. İslâm coğrafyasında yaşayan gayri Müslim bilginler tarafından da hadislere ve İslâm düşünce ekollerinin oluşumunda önemli rolü olan âlimlere yöneltilen tenkitler bulunmaktadır. Suriyeli yazar ve mütercim olan Corc Tarâbîşî, İslâm ve İslâm’ın şekillendirdiği Arap medeniyetine dair çok sayıda eser yazmış bir bilgindir. Bu çalışmada Kur’ân İslâm’ından Hadis İslâm’ına adlı eserinde Tarâbîşî’nin Şâfiî’nin hadis anlayışına yönelttiği tenkitler ele alınmıştır. Tarâbîşî’nin eserinde Şâfiî’ye yönelttiği tenkitler doküman analizi tekniğiyle tespit edilip tasvirî yöntemle irdelenmiştir.