SON DÖNEM BÖBREK YETMEZLİĞİ HASTALARINDA SERUM VE TÜKRÜKTE ADİPONUTRİN DÜZEYLERİNİN ARAŞTIRILMASI

Abstract

Bu çalışmada, rutin olarak hemodiyaliz programına dâhil olan kronik böbrek yetmezliği (KBY) hastalarında; enzimatik aktivite olarak lipaza benzerlik gösteren patatin-like phospholipase domain-containing protein 3( PNPLA3) geni ile kodlanan bir açilgliserol O-açiltransferaz enzimi veya kalsiyum bağımsız fosfolipaz A2-epsilon enzimi olan adiponutrinin serum ve tükrük düzeylerinin değerlendirilmesini amaçlandı. Çalışma için rutin hemodiyaliz programına alınan 55 son dönem böbrek yetmezliği (SDBY) hastası ve 30 sağlıklı gönüllü değerlendirildi. Hastaların ve sağlıklı kişilerin yaş, cinsiyet gibi demografik özellikleri kayıt edildi. Ardından kan ve tükrük numuneleri alındı. Mevcut numunelerden adiponutrin, aspartat aminotransferaz (AST), alanin aminotransferaz (ALT), üre, kreatinin, amilaz, lipaz, insülin ve HOMA-IR düzeyleri çalışıldı. Çalışmaya alınan hastaların ve kontrol grubunun cinsiyet dağılımı benzerdi. Yaş ortalamaları hemodiyaliz grubunda 52,2±11,2 yıl, kontrol grubunda 42,4 ± 5,0 yıl idi. Serum üre, kreatin, AST, amilaz, lipaz, insülin ve HOMA-IR düzeyleri, SDBY olup hemodiyaliz tedavisi altında olan hastalarda, kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı olacak şekilde yüksek tespit edildi (p<0,05). Serum ALT düzeyleri ise, SDBY olup hemodiyaliz tedavisi altında olan hastalarda, kontrol grubuna göre yüksek tespit edilmiştir. Ancak bu yüksekliğin istatistiksel olarak anlamı tespit edilememiştir (p>0,05). ELISA yöntemi ile SDBY ve kontrol grubu hastalarında serum ve tükrük adiponutrin düzeylerine bakıldı. Hemodiyaliz tedavisi altında olan hastalarda serum adiponutrin düzeyleri kontrol grubuna göre yüksek tespit edildi ve istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). Tükrük adiponutrin düzeyleri ise SDBY olup hemodiyaliz tedavisi altında olan hastalarda kontrol grubuna göre yüksek tespit edildi. Tespit etmiş olduğumuz bu değerler istatistiksel olarak anlamlı değildi (p>0,05). Sonuç olarak hemodiyaliz tedavisi uygulanan SDBY hastalarında adiponutrin düzeyi normal kontrol grubuna göre daha yüksek düzeylerde saptanmıştır. Son dönem böbrek yetmezliği hastalarında adiponutrin düzeyi artışının bu hastalarda görülen kardiyovasküler risk artışıyla ilişkisi konusunda yeni çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Son dönem böbrek yetmezliği, pnpla3, adiponutrin, lipaz

In this study, we aimed that to evaluate the level of serum and saliva adiponutrin which is a calcium independent phospholipase A2-epsilon enzyme or similar about enzymatic activity to lipase and an acylglycerol O-acyltransferase enzyme its gene coded by patatin-like phospholipase domain-containing protein 3( PNPLA3) on the patient who has chronic kidney failure (CKF) admitted to routine hemodialysis. Routine hemodialysis program admitted 55 end stage kidney disease patients and 30 healthy volunteer was evaluated for this study. Patients and healthy ones demographic characteristics like age, gender was recorded. After that blood and saliva samples were taken. Adiponutrin, aspartat aminotransferase(AST), alanin aminotransferase (ALT), urea, creatinine, amylase, lipase, insulin and HOMA-IR levels was studied from samples. The distribution of gender on patiens and control group were similar. The mean of age in hemodialysis group was 52,22±11,2 year, 42,4 ± 5,0 year in control group. Serum urea, creatinine, AST, amylase, lipase, insulin and HOMA-IR levels on the patient who had end stage kidney disease was admitted to hemodialysis was statistically higher according to the control group (p<0,05). Althought serum ALT levels was higher on the patient who had end stage kidney disease was admitted to hemodialysis, according to the control group. But this elevation was not meaningful by statistically (p>0,05). Serum and saliva adiponutrin levels were evaluated with ELISA metod on end stage kidney and control group. Patiens who undergo hemodialysis treatment serum adiponutrin levels was higher according to the control group and this rise was statistically meaningful (p<0,05). Saliva adiponutrin levels was higher on the patient who had end stage kidney disease was admitted to hemodialysis according to control. This is not statistically meaningful (p>0,05). As a result, adiponutrin levels were found higher in patients with end stage renal disease treated with hemodialysis than in normal control group. There is a need for new studies on the relationship between increased adiponutrin levels in patients with end-stage renal disease and increased cardiovascular risk in these patients. Key Words: End stage kidney disease, pnpla3, adiponutrin, lipase