KRONİK OBSTRÜKTİF AKCİĞER HASTALIKLARINDA ÜROTENSİN-II DÜZEYLERİ

Abstract

Kronik Obstruktif Akciğer Hastalığı kalıcı solunum yolu semptomları ve/veya zararlı partikül veya gazlara maruziyetin neden olduğu hem alveoller anomaliler ve hem de hava yolu darlığı ile karakterize önlenebilir bir hastalıktır. Alevlenmeler hastalığın progresyonunu ve mortaliteyi etkilemektedir. Kronik Obstruktif Akciğer Hastalığı alevlenmesinin şiddetini tahmin etmek ve sonucunu öngörmek için yeni bir yaklaşım da biyomarkerlerin kullanılmasıdır. KOAH, hava yollarında, akciğer parankiminde ve pulmoner vasküler yapılarda kronik inflamasyon ile karakterizedir. Enflamasyonun yanı sıra pulmoner vasküler yatağı etkileyen endotel disfonksiyonunun da KOAH patogenezinde önemli rolü olduğu ve KOAH'lı hastalarda endotel disfonksiyon belirtecinin arttığı gösterilmiştir. Bir siklik petid olan Ürotensin-II günümüzde bilinen en güçlü endojen vazokonstriktör moleküldür ve kardiyovasküler sistem üzerindeki etkileri halen araştırılmaktadır. Çalışmamızda KOAH olgularında serum ürotensin-II düzeylerinin belirlenmesi, serum ürotensin-II düzeyleri ile sağ ventrikül disfonksiyonu arasında ilişkinin değerlendirilmesi, KOAH hastalarda sağ ventrikül disfonksiyonunu tahmin etmede serum ürotensin-II optimal cutt-of değerinin belirlenmesi ve diğer klinik, laboratuar parametreler ile ürotensin-II arasında ilişkinin değerlendilmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya kliniğimizde yatan ve KOAH tanısı konulmuş 18 yaş üstü, 80 hasta dahil edildi. Çalışmaya dahil edilen hastaların yaşları, cinsiyetleri, yaşayan ve mortal seyreden hastalar, ek hastalık durumları, hemogram, CRP, karaciğer ve böbrek fonksiyon değerleri, solunum fonksiyon testi parametreleri, kan ürotensin-II düzeyleri radyolojik görüntülemelerdeki sağ ventrikül bulguları kaydedildi. Hastalar ile benzer yaş ve cinsiyette olan 30 olgu kontrol grubu olarak belirlendi. Çalışma yaşları 35 ile 93 arasında değişmekte olan, 92'si (%83.6) erkek ve 18'i (%16.4) kadın olmak üzere toplam 110 olgu ile yapıldı. Yaş ortalaması 67.57±11.97 yıldı. Olgular "Çalışma" (n=80) ve "Kontrol" (n=30) olmak üzere iki grup altında değerlendirildi. Çalışma grubundaki olguların yaşları 37 ile 93 arasında değişmekte olup, 69'u (%86.3) erkek ve 11'i (%13.7) kadındı. Yaş ortalaması 68.90±11.39 yıldı. Gruplar arasında yaş ortalamaları ve cinsiyet dağılımları açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). Olguların 92.5'i sağken, %7.5'i vefat etmişti. Sağ ve ex olan olgular arasında ürotensin-II düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). Olguların%81.3'ünün ek hastalığı vardı, ek hastalığı olan ve olmayan olgular arasında ürotensin-II düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). SFT'ye göre %10'u evre 2, %65'i evre 3 ve %25'i evre 4 KOAH hastasıydı. SFT evreleri arasında ürotensin-II düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). Ürotensin-II düzeyi ile üre arasında ters yönlü, orta düzeyli (%31.9) ve istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki vardı (p:0.004; p<0.05). Ürotensin-II düzeyi ile diğer biyokimyasal parametreler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki yoktu (p>0.05). Çalışma grubunun ürotensin-II düzeyi, kontrol grubundan istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksekti (p:0.001; p<0.05). Hasta başı EKO'da bakılan pik gradient değeri 20 mmHg ve üzeri pozitif kabul edildi. Çalışma grubundaki olguların %48.8'inin PG düzeyi pozitif iken, %51.2'sinin negatifti. PG düzeyi pozitif ve negatif olan olgular arasında ürotensin-II düzeyleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık yoktu (p>0.05). Kronik Obstruktif Akciğer Hastalığı tanısında ürotensin-II düzeyi ROC eğrisi ile değerlendirildiğinde eğri altında kalan alan 0.797, standart hatası 0.05'ti. ROC eğrisi altında kalan alan 0.5'ten anlamlı şekilde yüksek bulunmuştur (p:0.001; p<0.05). Kronik Obstruktif Akciğer Hastalığı tanısında ürotensin düzeyi tespit edilen cut-off noktası >4.21 olup bu değerin duyarlılığı %66.2, özgüllüğü %86.7 olarak bulunmuştur. KOAH kronik, inflamatuar bir süreç olup, bu süreçte endotel disfonksiyonu ve buna bağlı sağ ventrikül yetmezliği bulguları gelişebilmektedir. Serum ürotensin-II düzeylerinin KOAH'lı hasta grubunda yüksek bulunması hava yolu obstruksiyonu gelişebileceğini öngörmede faydalı bir parametre olabilir. Ancak bu konuda daha detaylı çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: KOAH, ürotensin-II, sağ ventrikül disfonksiyonuChronic Obstructive Pulmonary Disease is a preventable disease characterised by both alveolar abnormalities and airway stenosis caused by persistent respiratory symptoms and/or exposure to harmful particles or gases. Exacerbations affect disease progression and mortality. A new approach to predict the severity and outcome of COPD exacerbations is the use of biomarkers. COPD is characterised by chronic inflammation of the airways, lung parenchyma and pulmonary vascular structures. In addition to inflammation, endothelial dysfunction affecting the pulmonary vascular bed has been shown to play an important role in the pathogenesis of COPD and markers of endothelial dysfunction are increased in patients with COPD. Urotensin-II, a cyclic petide, is the most potent endogenous vasoconstrictor molecule known today and its effects on the cardiovascular system are still under investigation. The aim of our study was to determine serum urotensin-II levels in COPD patients, to evaluate the relationship between serum urotensin-II levels and right ventricular dysfunction, to determine the optimal cut-off value of serum urotensin-II in predicting right ventricular dysfunction in COPD patients and to evaluate the relationship between urotensin-II and other clinical and laboratory parameters. A total of 110 patients, 92 (83.6%) males and 18 (16.4%) females, aged between 35 and 93 years, were included in the study. The mean age was 67.57±11.97 years. The patients were divided into two groups as 'Study' (n=80) and 'Control' (n=30). The ages of the subjects in the study group ranged between 37 and 93 years, 69 (86.3%) were male and 11 (13.7%) were female. The mean age was 68.90±11.39 years. There was no statistically significant difference between the groups in terms of mean age and gender distribution (p>0.05). While 92.5% of the patients were alive, 7.5% were deceased. There was no statistically significant difference in urotensin-II levels between living and deceased patients (p>0.05). 81.3% of the patients had comorbidities, and there was no statistically significant difference in urotensin-II levels between patients with and without comorbidities (p>0.05). According to SFT, 10% had stage 2, 65% had stage 3 and 25% had stage 4 COPD. There was no statistically significant difference in urotensin-II levels between SFT stages (p>0.05). There was an inverse, moderate (31.9%) and statistically significant relationship between urotensin-II level and urea (p:0.004; p<0.05). There was no statistically significant relationship between urotensin-II level and other biochemical parameters (p>0.05). The urotensin-II level of the study group was statistically significantly higher than the control group (p:0.001; p<0.05). A peak gradient value of 20 mmHg and above on bedside ECHO was considered positive. PG level was positive in 48.8% and negative in 51.2% of the study group. There was no statistically significant difference in urotensin-II levels between patients with positive and negative PG levels (p>0.05). When urotensin-II level was evaluated with the ROC curve in the diagnosis of Chronic Obstructive Pulmonary Disease, the area under the curve was 0.797 and the standard error was 0.05. The area under the ROC curve was significantly higher than 0.5 (p:0.001; p<0.05). The cut-off point for urotensin level in the diagnosis of Chronic Obstructive Pulmonary Disease was >4.21 with a sensitivity and specificity of 66.2% and 86.7%, respectively. COPD is a chronic, inflammatory process and endothelial dysfunction and related right ventricular failure findings may develop in this process. Elevated serum urotensin-II levels in COPD patients may be a useful parameter in predicting the development of airway obstruction. However, more detailed studies on this subject are needed. Keywords: COPD, urotensin-II, right ventricular dysfunction