ALACAKAYA İLÇESİ (ELAZIĞ) VE YAKIN ÇEVRESİNİN YERALTI KAYNAKLARI VE BUNLARIN KULLANIM DURUMU

Abstract

İnsanlar varlığını sürdürebilmek için gerekli ihtiyaçlarını üzerinde yaşadığı topraktan sağlamaktadır. Bir ulus bağımsızlığını korumak yurdunu savunmak ve insanlarını çağdaş uygarlık düzeyinde yaşatabilmek için sahip olduğu topraklarının bahşettiği olanaklardan en çok ve en iyi biçimde yararlanmasını bilmek zorundadır. Maden yatakları devamlı belirli kayaç tipleriyle ilişkili olarak bulunurlar krom yatakları sadece bazik ve ultra bazik kayaçlar içerisinde gelişmektedir. Krom mineral olarak 1787'de Fransız kimyager N.L VAUGUELİN tarafından keşif edilmiştir. Kromit Türkiye'de ekonomik öneme sahip önemli bir mineraldir. İlk defa Bursa - Harmancık bölgesinde 1848 yılında bulunmuştur. Bundan sonra ülkemizde çok önemli yataklar keşif edilmiştir. 1935 'te MTA ve Etibank'ın kurulmasından sonra krom araması ve madenciliği gelişmiştir. Elâzığ'da 1935 yılında Abdullah HÜSREV Bey tarafından krom yatakları bulunmuş ve 1936 yılında işletmeye açılmıştır. Bu çalışma kapsamında krom yataklarının genel özellikleri; Alacakaya ve yakın çevresindeki çıkarım–üretim faaliyetleri krom yataklarının tanımlanması, sınıflandırması ve kullanım alanları ortaya konulmaya çalışılmıştır. Mermerin tanımı, dünyada mermer rezervleri ile mermer üretim miktarı ihracat ve ithalatı verilmiştir. Türkiye'de, Elâzığ'daki ve dolayısıyla Alacakaya ve yakın çevresindeki mermer çıkarım – üretim alanları, çalışma alanında çıkarılan mermer türleri ve bunların pazar durumları ortaya konulmaya çalışılmıştır. Milli düzeyde ülke kalkınması için önemli yere sahip olan maden ve mermer sektörü, yerel düzeyde de Elazığ için ilin diğer sektörlerdeki durumu düşünüldüğünde daha da öncelikli hale gelmektedir. Çalışma sahasının mermer konusundaki potansiyeli azımsanmayacak seviyededir. Bunda hem rezerv hem de çeşit bakımından çalışma bölgesini ön plana çıkaran doğal taş mermer türlerinin etkisi vardır. Elazığ Türkiye mermer rezervlerinin %8'ine sahiptir. Bu büyük bir mermer ihracatçısı olan Türkiye içerisinde önemli bir rezerv oranıdır. Rezerv miktarının yanı sıra Alacakaya ve yakın çevresi, dünya çapında üne sahip olan ve dünya literatüründe Rosso Levanto olarak bilinen Elazığ Vişne isimli renkli mermer türüne sahiptir ki bu doğal taş Elazığ'ı hem Türkiye içerisinde hem de dünya çapında mermer konusunda hatırı sayılır bir yere taşımıştır.Humans provide the necessary needs to sustain their existence from the soil they live on. To protect a nation's independence, to defend its country and to live its people at the level of contemporary civilization, it has to know how to make the most and best use of the possibilities granted by its land. Mineral deposits are found in relation to certain types of rocks, chromium deposits develop only in basic and ultra basic rocks. It was discovered in 1787 by French chemist N.L VAUGUELIN as chrome mineral. Chromite is an important mineral with economical preparation in Turkey. First time in Bursa - Harmancık region was found in 1848. And then very important deposits were discovered in our country. After the establishment of MTA and Etibank in 1935, chrome search and mining developed. In 1935, chrome deposits were found by Abdullah HÜSREV and it was put into operation in 1936. In this study, general properties of chrome deposits; Elaboration and production activities of elazığ have been tried to be completed, classification and usage areas of chrome deposits. Definition of marble, marble reserves in the world and export and import of marble production amount are given. Marble extraction - production areas in Turkey and therefore in Elazığ, marble types in Elazığ and their market conditions have been tried to be given. The mining and marble sector, which has a significant place for national development at the national level, becomes even more important when considering the situation in other sectors of the province for Elazığ at the local level. The province has a remarkable level of potential in the marble context. This is the effect of the natural stone marble species that gives priority to Elazığ in terms of both reserves and varieties. Elazığ has %8 of Turkey's marble reserves. This is a large marble is an important reserve ratio within Turkey, which is the exporter. In addition to its reserve amount, Elazığ has a world-wide reputation and has a colored marble product called Elazığ Vişne which is known in the world literature as Rosso Levanto. This natural stone offers the potential to carry Elazığ in a marvelous place both in Turkey and around the world.