Ezilme yaralanması oluşturulan sıçanlardaki böbrek hasarına melatoninin etkisi

Abstract

Amaç: Özellikle depremlerde, ezilme yaralanması ile oluşan böbrek hasarı, önde gelen morbidite ve mortalite nedenidir. Bu çalışmada deneysel ezilme yaralanması modelinde melatonin uygulamasının böbrek hasarı üzerindeki etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.Gereç ve Yöntem: Yirmidört adet dişi Wistar-albino sıçan 4 gruba ayrıldı. Grup 1, kontrol olarak alındı. Grup 2'de doku sıkıştırıcısı ile genel anestezi altında sıçanların sol uyluklarına, 2 saat 18 kg/cm2 lik bası uygulandı. Grup 4'de doku sıkıştırıcısı kaldırılmadan 5 dakika ve kaldırıldıktan 12 saat sonra intraperitoneal 20 mg/kg melatonin ve taşıyıcısı verildi. Grup 3'de bası sonrasında aynı zamanlarda sadece taşıyıcı verildi. Tüm gruplarda ilk işlemlerden 24 saat sonra miyoglobin, üre, kreatinin, potasyum, kreatinin fosfokinaz ve transaminaz düzeyleri için serum, ışık mikroskopi, miyoglobin immünhistokimyasal boyama, doku nitrik oksit ve malondialdehid tayini için de bilateral nefrektomi materyelleri alındı. Veriler istatistiksel olarak değerlendirildi.Bulgular: Ezilme yaralanması olan sıçanlarda serum transaminaz düzeylerinde anlamlı yükselme ve doku nitrik oksit düzeylerinde anlamlı azalma saptandı (p< 0.05). Diğer biyokimyasal parametrelerde gruplar arasında fark gözlenmedi. Işık mikroskopide ezilme oluşturulmuş sıçanlarda kontrol grubuna göre, proksimal tübüllerde anlamlı hidropik dejenerasyon gözlendi (p=0.005). Bu etkinin melatonin ile geri döndüğü tespit edildi (p=0.024). İmmünhistokimyasal olarak, miyoglobinde damarlarda, proksimal tübüllerde ve glomerüllerde ezilme grubunda kontrol grubuna göre anlamlı artma ve ezilme grubuna göre melatonin grubunda ise anlamlı azalma saptandı (p< 0.05).Sonuç: Sonuç olarak, ezilme yaralanması özellikle böbrek proksimal tübüllerinde dejenerasyon oluşturmaktadır. Kas yıkımı ile açığa çıkan miyoglobinin bu etkiden sorumlu olduğu düşünülmektedir. Antioksidan etkiye sahip olan melatonin böbrekte bu mekanizma ile ortaya çıkan hasarı engellemektedir. Gelecekte ezilme yaralanmalarında uygulanacak erken antioksidan tedavi ile oluşabilecek böbrek hasarının önüne geçileceği düşünülebilir.