HYPERİCUM SCABROİDES ROBSON AND POULTER VE HYPERİCUM SCABRUM L. (HYPERİACEAE) TÜRLERİ UÇUCU YAĞLARININ GC-MS YÖNTEMİ İLE SAPTANMASI

Abstract

Yüksek Lisans Tezi Hypericum scabroides Robson & Poulter Ve Hypericum scabrum L. (Hyperiaceae) TÜRLERİ UÇUCU YAĞLARININ GC-MS YÖNTEMİ İLE SAPTANMASI Fatih BEKÇİ Fırat Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Biyoloji Anabilim Dalı 2004, Sayfa: 36 Bu çalışmada Hypericum (Guttiferae) cinsine ait Hypericum scabrum L. Ve H scabroides Robson & Poulter türlerinin uçucu yağ kompozisyonu belirlenmiş ve her iki türün bu yönden karşılaştırılması yapılmıştır. Her iki türe ait Elazığ çevresinden farklı vejetasyon dönemlerinde (çiçeksiz, çiçekli ve tohum) bitki örnekleri toplanmıştır. Bu örneklerin uçucu yağlan su distüasyonuyla elde edilerek kalitatif ve kantittatif anlamda gösterdiği benzerlik ve farklılıklar belirlenmiştir. Her iki türün uçucu yağ kompozisyonu genel olarak benzer bulunmuş, fakat tür ve vejetasyon dönemleri bazında kantitatif farklılıklar görülmüştür. İki türün her üç vejetasyon döneminde de en fazla bulunan bileşen oc-pinen'dir. Diğer major bileşenleri ise nonan, p-pinen, d-limonen, germakren-d, p-mirsen'dir. Trans osimen ve trans karyofillen gibi bazı bileşenler H. scabrum 'da bulunurken H. scabroides 'de bulunmayan bileşenlerdir. Diğer taraftan, J3~ kadinen, a- amorfen, piperitol izomer, metil salisilat ve pinokarvon ise H. scaboides 'de var iken H. scabrum 'da bulunmaz. H. scabrum 'da çiçeklenme dönemine doğru d - limonen, p- pinen, 2 hekzenal, P- mirsen, benzen -1- metil -3 artış gösterirken; nonan ve a- pinen, germakren - D, y- terpinen, a- terpinolen, undekan, trans - karyofillen ise azalmıştır. H. scabroides'de çiçeklenme dönemine doğru 8-3 karen, 3-siklohekzen-l-ol, y-terpinen, L- fellendren, +4 - karen artış göstermiştir. Anahtar Kelimeler: Hypericum, Hyperiaceae, Uçucu yağlar, GC-MS. IV