MEHMET VEHBİ EFENDİ'NİN AYETLERİ İŞÂRÎ TEFSİR METODU

Abstract

İşârî tefsir batınî tefsir olarak da bilinmektedir. İlgili eserler veren müfessirlerin kendine has yöntemleriyle bu alanda tefsirler yazılmıştır. Âlimler nezdinde ayetlerin zahirine aykırı olmayan tefsirler kabul edilirken, dine aykırı yorumlar kabul edilmemektedir. Vehbî Efendi Osmanlı dönemi alim ve müderrislerindendir. Tefsir alanında "Hulâsatu'l-Beyan" adlı eserini Cumhuriyet döneminde kaleme almıştır. Eser aslında işârî bir tefsir değildir. Eserde çeşitli tefsir yöntemleri kullanılmakta, bunun yanında ayetlerin işârî tefsirinin de yapıldığı görülmektedir. Çalışmamızda Vehbî Efendi'nin işârî tefsirlerinden bazı örnekler verilerek müfessirin işârî tefsir metodu incelenmiştir. Mehmet Vehbi Efendi işârî usulle te'vil yaparken kalbe doğan hikmetleri söylemekte, ayetteki işaretlere vurgu yapmakta, kelime ya da kavramı anlatırken derin manaları ifade etmektedir.

İşârî Commentary is known as West commentary. Each explicatorwritesown commentarywith own wises according to erudites, as comments which are proper to Kur'an are accepted; comment which are incomprehensible and contradictory to Kur'an never be accepted. Hodja Vehbi is one of erudites and professor in Ottoman period. He Writes a work entitled as "Hulasatu'l-Beyan" which is about commentary in Republic Period. Actually, this work is not about İşârî Commentary. İn this work various methods of commentary are used; however, İşârî commentary of ayahs is made. İn this study as some examples from İşârî commentaries of Hodja Vehbi are given explicator's method of işârî commentary, is investigated. In hodja Mehmed Vehbi's işârî commentary saying mysteries which rise in heart, underlinging markings in Ayah, expressing deep meaning of words and concept are trade marks.