ROMATOİD ARTRİTLİ HASTALARDA SERUM SOLUBLE CD26 VE CD30 DÜZEYLERİ VE HASTALIK AKTİVİTESİ İLE İLİŞKİSİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

Bu çalışmanın amacı romatoid artrit (RA) hastalarında serum soluble CD26 (sCD26) ve soluble CD30 (sCD30) düzeylerini sağlıklı kontrollerle karşılaştırmak ve bunların RA'teki klinik önemini belirlemekti.Amerikan romatoloji cemiyetinin RA tanı kriterlerini karşılayan ve en az bir yıldır bu tanıyla takip edilen 48 RA'li hasta (38 kadın, 10 erkek) ve 30 sağlıklı kontrol (22 kadın, 8 erkek) çalışmaya dahil edilerek karşılaştırıldı. Hastalık aktivitesini değerlendirmek için hastalık aktivite skoru 28 (DAS28) hesaplandı. Fiziksel fonksiyon kapasitesi (disability) sağlık değerlendirme anketinin (HAQ) Türkçe versiyonuyla değerlendirildi. Eritrosit sedimentasyon hızı (ESR), C-reaktif protein (CRP) ve romatoid faktör düzeyleri rutin laboratuar metodlarıyla belirlendi. Serum sCD26 ve sCD30 düzeyleri ELISA yöntemiyle ölçüldü. El eklemlerinin radyografik değerlendirilmesi modifiye Larsen skorlamasına göre yapıldı.Yaş ve cinsiyet açısından RA'li hastalarla sağlıklı kontroller arasında anlamlı bir fark yoktu (sırasıyla p = 0.641 ve p = 0.552). Ortalama hastalık süresi 5.5±4.5 (1-18) yıl ve ortalama DAS28 skoru 4.03±1.48 (1.79-7.03) olarak bulundu. Sağlıklı kontrollerle karşılaştırıldığında RA'li hastalarda serum sCD26 düzeyleri anlamlı derecede daha düşük (p = 0.011) iken sCD30 düzeyleri daha yüksekti (p = 0.008). Ortalama serum sCD26 düzeyleri açısından yüksek/orta hastalık aktiviteli grup ile düşük hastalık aktiviteli RA grubu arasında bir fark görülmezken (p = 0.594), serum sCD30 düzeyi yüksek/orta hastalık aktiviteli grupta anlamlı derecede daha yüksekti (p = 0.018). Hastalık aktivite göstergeleri ile serum sCD26 düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki bulunmazken, sCD30 düzeyleri ile hastalık aktivitesinin klinik ve laboratuar göstergeleri (sabah tutukluğu, ağrı, hasta ve hekimin genel sağlık değerlendirmesi, şiş ve hassas eklem sayısı, DAS28, HAQ, ESR, CRP) arasında pozitif korelasyon vardı. Eklem hasarının radyolojik değerlendirilmesiyle sCD26 ve sCD30 düzeyleri arasında anlamlı bir ilişki yoktu (sırasıyla p = 0.574 ve p = 0.869). Son olarak, sadece prednisolon kullanan hastalarla prednisolon + metotreksat kullananlar arasında sCD26 ve sCD30 düzeyleri açısından anlamlı bir fark yoktu (sırasıyla p = 0.197 ve p = 0.309).Bu çalışma RA'li hastalarda serum sCD30 düzeylerinin yüksek olduğunu ve hastalık aktivitesiyle korele olduğunu göstermektedir. Bu nedenle serum sCD30 düzeyleri hastalık aktivitesini takipte yeni bir parametre olabilir. Serum sCD26 düzeyleri RA'te düşük olmasına rağmen bu durum hastalık aktivitesiyle ilişkisiz görünmektedir. Ancak bu bulguları doğrulamak için daha fazla katılımcının olduğu longitüdinal çalışmalar gereklidir.Anahtar kelimeler: Romatoid artrit, CD26, CD30, hastalık aktivitesiThe aim of this study was to compare serum soluble CD26 (sCD26) and soluble CD30 (sCD30) levels in patients with rheumatoid arthritis (RA) and healthy controls and to determine their clinical significance in patients with RA.Forty-eight patients (38 women, 10 men) with RA according to American Collage of Rheumatology criteria and at least one year follow up, enrolled in this study and compared with thirty healthy controls (22 women, 8 men). To evaluate disease activity, the disease activity score 28 (DAS28) was calculated. Physical function capacity (disability) was assessed with Turkish version of the health assessment questionnaire (HAQ). Erythrocyte sedimentation rate (ESR), C-reactive protein (CRP) and rheumatoid factor levels were determined by routine laboratory methods. Serum sCD26 and sCD30 levels of the patients with RA and healthy controls were measured by ELISA. Radiographic assessment of hands joints was evaluated according to the modified Larsen score.There was no significant difference with respect to the age (p = 0.641) and gender (p = 0.552) between patients with RA and healthy controls. The mean disease duration was 5.5±4.5 (1-18) years and the mean DAS28 score was 4.03±1.48 (1.79-7.03) in patients with RA. Serum sCD26 levels were significantly lower (p = 0.011) and sCD30 levels were significantly higher (p = 0.008) in patients with RA compared to healthy controls. While the mean sCD26 level was not different between the high/moderate active and low active patient groups (p = 0.594), the mean sCD30 level was significantly higher in the high/moderate active group than the low active group (p = 0.018). There was no relationship between serum sCD26 levels and disease activity parameters, whereas sCD30 levels were positively correlated with clinical and laboratory parameters of disease activity including morning stiffness, pain, patient's and physcian's general health assessment, number of tender and swollen joints, DAS28, HAQ, ESR and CRP levels. There was no significant correlation between radiological scoring of joint damage and sCD26 or sCD30 levels (p = 0.574 and p = 0.869, recpectively). Lastly, serum sCD26 and sCD30 levels were not different between patients using only prednisolon and prednisolon plus methotrexate (p = 0.197 and p = 0.309, recpectively).This study shows that serum sCD30 levels are increased and correlated with disease activity in patients with RA. Thus, serum sCD30 levels may be a new parameter in following the disease activity. Although serum sCD26 is lowered in RA it seems to be unrelated to disease activity. Longitudinal studies including more participants is necessary to confirm these findings.Key words: Rheumatoid arthritis, CD26, CD30, disease activity